اصول حاكم بر حقوق شهروندي در اسلام

  • warning: Missing argument 1 for t(), called in D:\WebSites\nashriyat.ir\themes\tem-nashriyat\upload_attachments.tpl.php on line 15 and defined in D:\WebSites\nashriyat.ir\includes\common.inc on line 936.
  • warning: htmlspecialchars() expects parameter 1 to be string, array given in D:\WebSites\nashriyat.ir\includes\bootstrap.inc on line 862.
قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

سال بيست و هفتم ـ شماره نهم، پياپي 252 (ويژة علوم سياسي)

قاسم شبان‌نيا / دانشيار مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره    Shaban1351@yahoo.com
محمدحسن اسدي‌نسب / کارشناس علوم سياسي مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره    asadinasab1374@gmail.com
دريافت: 14/12/96                    پذيرش: 11/06/97
چکيده
«حقوق شهروندي» در هر مسلک و مرامي، مبتني بر مجموعه‌اي از اصول است که بنيان‌هاي اصلي هريک از آن حقوق به‌شمار مي‌روند. در اسلام نيز حقوق شهروندي مبتني بر اصول بنياديني است که شناخت آنها مي‌تواند چارچوب دقيقي از آن به دست دهد. نگارندگان اين نوشتار با روش توصيفي ـ تحليلي و با بهره‌گيري از منابع اسلامي، مهم‌ترين اين اصول را استخراج کرده و منطق حاکم بر آن حقوق را نشان داده است. اصولي از قبيل اصل «حاکميت مطلق الهي»، «توجه به مصالح اخروي بر دنيوي و تقدم حق حيات معنوي»، «کرامت انساني»، «عدالت»، «تناسب رفتاري»، «مصلحت» و «تلازم حق و تکليف»، تأثيري بنيادين بر ترسيم حقوق شهروندي دارند. دولت اسلامي مؤظف است در راستاي چارچوب‌بندي حقوق شهروندي و عملي ساختن آنها در صحنة جامعه، تمام اين اصول را لحاظ کند؛ زيرا لحاظ نکردن حتي يکي از اين اصول حقوق شهروندي را به مخاطره خواهد انداخت.
کليدواژه‌ها: اصول، حقوق شهروندي، حاکميت الهي، عدالت، تناسب رفتاري، مصلحت، تلازم حق و تکليف، کرامت انساني.