حکومت دینی

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

نقد دلایل نقلی اسپینوزا در توجیه حکومت عرفی

قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

محسن رضواني / دانشیار گروه علوم سیاسی مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمیني ره    rezvani151@yahoo.com
* محمد بهرامی قره‌قاني / دانش‌پژوه دکتری علوم سیاسی مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره    m.bahrami.gh33@gmail.com
دريافت: 12/04/99                    پذيرش: 21/10/99
چکيده
برخی از اندیشمندان سیاسی به توجیه مذهبی حکومت‌های عرفی پرداختند. این رویکرد علاوه بر تقویت نظری عرفی‌گرایی (سکولاریزم) در باب حکومت به مقبولیت حکومت‌های عرفی در میان یهودیان، مسیحیان و مسلمانان کمک کرد. حکومت عرفی، حکومت مشروع و الهی راستین نیست و تحقق آن مزاحم حکومت الهی راستین و موعود ادیان است. برقرای حکومت الهی راستین در بعد نظری نیازمند نقد حکومت‌های مزاحم است. بندیکت (باروخ) اسپینوزا فیلسوف هلندی قرن هفدهم، در عین شهرت به عقل‌گرایی در کتاب «رساله الهی سیاسی»، دلایل نقلی فراوانی از عهد قدیم و جدید برای توجیه حکومت عرفی ارائه کرد. کتاب او به تحکیم دموکراسی در جامعه یهودیان و مسیحیان کمک کرد. عرفی‌گرایی در باب حکومت را باید یک جریان بزرگ جهانی دید. هابز، اسپینوزا و جان لاک متفکران برجسته و سرچشمه‌های این جریان بعد از قرون وسطا هستند و عرفی‌گرایی در جهان اسلام از آنان تأثیر پذیرفته است. در این نوشتار دلایل نقلی اسپینوزا در باب توجیه حکومت عرفی بررسی و نقد شد. روش نقد در این نوشتار، یک روش عقلايی با شاخص‌ها و سنجه‌های فرادینی است. این تحقیق نشان داد اسپینوزا از صلاحیت علمی کافی برای استنباط از متون مذهبی برخوردار نبوده است. پیش‌فرض‌های نادرست او موجب بروز خطا در استنباط‌های او گردید. استنباط اسپینوزا از متون مذهبی به لحاظ روشی هم اشکالات مهم و اساسی داشته است. او گرفتار تفسیر به رأی، بی‌توجهی به همه آیات مرتبط با موضوع و ارائه استنباطی با تضاد درونی و مبتلا به ناسازگاری با برخی مسلمات دینی و سیره و تاریخ پیامبران شده است.
کلیدواژه‌ها: حکومت دینی، حکومت عرفی، دلایل نقلی، اسپینوزا، رسالة الهی سیاسی.

سال انتشار: 
1399
شماره مجله: 
279
شماره صفحه: 
35
صفحه شروع مقاله: 
35
صفحه پایان مقاله: 
46

زمینه‌های مشارکت سیاسی در اسلام

قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

محمدجواد نوروزی/ دانشیار گروه علوم سياسي مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره     mohamadjavadnorozi@yahoo.com
* دانیال محب‌الطاهر/ کارشناس ارشد علوم سیاسی مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره    dm.moheb@gmail.com
دريافت: 06/06/99                    پذيرش: 01/11/99
چکيده
مشارکت سیاسی از جایگاه مهمی در علم سیاست برخوردار بوده و با بسیاری از مباحث این علم، پیوندی عمیق دارد. تحقق عملی یک نظام سیاسی در گرو توانایی آن بر نظام‌مند کردن مشارکت سیاسی است. هدف پژوهش حاضر، بررسی و شرح زمینه‌های مشارکت سیاسی در اسلام با روش توصیفی ـ تحلیلی است. براساس یافته‌های این پژوهش، باور به حاکمیت مطلق خداوند، حاکمیت الهی انسان بر سرنوشت خود، خلافت الهی انسان و پاسخ‌گویی دین در برابر نیازهای او، و نیز التزام به الزامات برآمده از باورهای پیش‌گفته، که عبارتند از وجوب پذیرش حاکمیت الهی، وجوب تحقق عینی حکومت اسلامی، وجوب تعاون و مسئولیت همگانی، وجوب رعایت حقوق و مصالح مردم، وجوب جلب رضایت عمومی و وجوب مشورت در امور؛ زمینه‌ساز تحقق مشارکت سیاسی از سوی فرد مسلمان و تعیین‌کنندۀ محدوده و کیفیت آن خواهد بود. بدین‌ترتیب برخلاف پندار سکولاریسم، تقدم احکام الهی بر نظرات مردم به‌معناي ناديده گرفتن جايگاه و نقش مردم در حکومت اسلامی نيست؛ همچنان‌که احترام به شئون و خواسته‌های ايشان در چارچوب تعیین‌شده، منافي ارزش نهادن به احكام و قوانين ديني نخواهد بود.
كليدواژه‌ها: مشارکت سیاسی، حکومت اسلامی، زمینه‌های مشارکت سیاسی، حکومت دینی.
 

سال انتشار: 
1399
شماره مجله: 
279
شماره صفحه: 
23
صفحه شروع مقاله: 
23
صفحه پایان مقاله: 
34

جایگاه تربیت دینی در حکومت

قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

* اصغر اسماعیلي / کارشناس ارشد علوم تربیتی مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره    as.6642302@gmail.com
سیدمحمدصادق موسوی‌نسب / استادیار گروه علوم تربیتی مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره        smsmn4313@gmail.com
دريافت: 19/03/99                    پذيرش: 18/06/99
چکيده
بحث وظیفه یا عدم وظیفة حکومت در قبال تربیت دینی از مسائل مهم فلسفه سیاسی حکومت است. هر حکومتی موضعی خاص در برابر تربیت دینی دارد. این پژوهش با هدف بررسی این مسئله، با روش توصیفی ـ تحلیلی ابتدا با بیان دیدگاه ماکیاول، لیبرالیسم و اسلام در این زمینه، به دنبال پاسخ به این سؤال است که آیا حکومت نسبت به تربیت دینی انسان‌ها وظیفه‌ای دارد؟ در این زمینه ماکیاول تمام تلاش حکومت را در جهت حفظ قدرت می‌داند؛ در دیدگاه لیبرالیسم برطرف کردن نیازهای مادی مدنظر بوده است؛ اما اسلام با توجه به نیازهای مادی و معنوی افراد، وظیفه حکومت را فراتر از نیازهای طبیعی و اولیه مردم دانسته و خود را نسبت به تربیت دینی و هدایت افراد به مسیر سعادت، مسئول می‌داند؛ و همین نکته، تمایز حکومت دینی با حکومت غیردینی را مشخص می‌کند.
کلیدواژه‌ها: حکومت دینی، تربیت دینی، ماکیاول، لیبرالیسم، اسلام.
 


 

سال انتشار: 
1399
شماره مجله: 
274
شماره صفحه: 
21
صفحه شروع مقاله: 
21
صفحه پایان مقاله: 
31
محتوای تغذیه