ارزشها

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

نقد و بررسى مفهوم پردازى ارزش از منظر پراگماتيسم ديويى و دلالت هاى تربيتى آن

معرفت سال بيست و يكم ـ شماره 179 ـ آبان 1391، 105ـ116

 بابك شمشيرى*

محمد جوادى نيكو**

چكيده

ارزش شناسى، يكى از مباحث محورى فلسفه و به تبع آن، فلسفه تعليم و تربيت مى باشد. اصولاً شناخت ارزش ها، مبنايى براى فلسفه اخلاق و تربيت اخلاقى به شمار مى آيد. هريك از مكاتب فلسفى تعليم و تربيت، تبيين خاص خود را از چيستى ارزش ها و معيارهاى آن ارائه كرده اند. همين امر موجب شده كه الگوها و نظريه هاى متنوعى در حيطه تربيت اخلاقى شكل بگيرد. بر اين اساس، هدف اين پژوهش نقد و بررسى مفهوم ارزش از منظر پراگماتيسم ديويى و دلالت هاى آن در حيطه تربيت اخلاقى مى باشد. مطالعه حاضر از نوع مطالعات فلسفى است كه با رويكرد توصيفى ـ تفسيرى صورت مى گيرد. نتايج تحقيق نشان مى دهد كه از منظر ديويى، بنياد ارزش ها در فعاليت هاى فردى و اجتماعى نهفته است؛ يعنى دامنه ارزش ها تا حدى است كه به طور مستقيم و غيرمستقيم، اثرى عملى در جريان زندگى فردى و اجتماعى داشته باشند. و با ردّ ذاتى بودن ارزش ها به نسبيت گرايى در اين مورد دامن زده مى شود.

 

كليدواژه ها: ارزش، پراگماتيسم، برنامه درسى، روش ياددهى ـ يادگيرى، ارزشيابى.

سال انتشار: 
21
شماره مجله: 
179
شماره صفحه: 
105

مدرسه و نقش آن در تعليم و تربيت ارزش ها

معرفت سال بيست و يكم ـ شماره 179 ـ آبان 1391، 95ـ103

سولماز روحانى دهكردى*

اشرف باقرى قلعه سليمى**

چكيده

اين مقاله با رويكرد تحليلى و بررسى اسنادى، به دنبال اين است كه نقش نظام تربيتى در تعليم و تربيت ارزش ها را با توجه به نقش معلم، دانش آموز، همسالان، فضاى مدرسه و تأثير متقابل نظام تربيتى و ارزشى به اجمال بررسى مى كند.   روابط انسانى در مدرسه عامل مهم در تبيين ارزش ها مى باشد. دو ركن اساسى روابط انسانى، معلم و دانش آموز مى باشند كه معلم نقش مهمى در سلامت روانى دانش آموزان ايفا مى كند. دانش آموز نيز در فرايند تبيين ارزش با پذيرش فرهنگ، گروه خود را با خواست هاى آنان هماهنگ مى كند. همسالان نيز با برقرارى ارتباط افقى امكانات يادگيرى مهارت هاى اجتماعى انتقال ارزش ها را فراهم مى كنند.

 تأثير فضاهاى آموزشى مانند كتاب درسى، معلم و شيوه ارزشيابى يكى از اصول برنامه ريزى درسى به شمار مى آيند. ارزش هايى كه فرد در مدرسه به دست مى آورد، چنانچه با ارزش هاى حاكم بر روابط اجتماعى سازگار نباشند، بى تأثير خواهند بود و افراد در جريان اجتماعى شدن، آرمان هاى مدرسه را فراموش مى كنند.

 

كليدواژه ها: ارزش، تعليم و تربيت، روابط انسانى، برنامه درسى، ارتباط.

سال انتشار: 
21
شماره مجله: 
179
شماره صفحه: 
95

نظام ارزش ها، شخصيت و تغيير

معرفت سال بيست و يكم ـ شماره 179 ـ آبان 1391، 79ـ93

على عيسى زادگان*

چكيده

يافته هاى نظرى نشان مى دهد كه نظام ارزشى به عنوان محورى ترين اعتقاد فرد تلقى شده و رفتارهاى او را تحت تأثير قرار مى دهد. هدف اين پژوهش بررسى رابطه بين نظام ارزش ها، شخصيت و تغيير است. اين بررسى با استفاده از روش مطالعه مرورى و كتابخانه اى به سامان رسيده است. نتايج تحقيق نشان مى دهد كه گشودگى به تجربه، سازگارى و مسئوليت پذيرى از ابعاد پنج گانه شخصيت با ارزش ها بيشتر در ارتباط است. عوامل مهمى در تغيير ارزش ها مؤثرند كه از جمله جهانى شدن، فردگرايى و نفوذ تفكر دوران مدرن است. بنابراين، پابه پاى تغييرات در مناسبات زندگى فردى و اجتماعى در هنجارها و ارزش هاى ذهنى نيز تغييرات رخ مى دهد. تعليم و تربيت و يك نگاه بنيادين دينى در پرورش شخصيت مى تواند در حفظ ارزش هاى بنيادين در مقابل تغيير مؤثر باشد.

 

كليدواژه ها: نظام ارزش ها، شخصيت، تغيير، تعليم و تربيت اسلامى.

سال انتشار: 
21
شماره مجله: 
179
شماره صفحه: 
79

سياست چندفرهنگى و تعليم و تربيت ارزش ها؛ آموزش ارزش هاى اسلامى در دنياى چندفرهنگى

معرفت سال بيست و يكم ـ شماره 179 ـ آبان 1391، 47ـ56

محمدعلى توانا*

آريس داودى**

چكيده

در حالى كه جهان حاضر، روزبه روز درهم تنيده تر مى گردد و فرهنگ هاى چندگانه شكل مى گيرد، سياست هاى چندفرهنگ گرايى به عنوان راه حلى براى مسائل تنوع فرهنگى، قومى و مذهبى مورد توجه جدى تر قرار گرفته است و تغييراتى را در سياست هاى تعليم و تربيت ايجاد نموده است. به عبارت ديگر، وضعيت چندفرهنگ گرايى حاضر، سياست هاى تعليم و تربيتى خاص خود را مى طلبد. اين مقاله با روش توصيفى ـ تحليلى بر اين است كه از يك سو، وضعيت چندفرهنگ گرايى زمينه را براى رونق تعليم و تربيت ارزش هاى اسلامى فراهم آورده است و از سوى ديگر، ارزش هاى اسلامى قابليت سازگارى با چنين وضعيتى را دارا هستند. اين مقاله پس از توصيف وضعيت چندفرهنگى، رابطه آن را با تعليم و تربيت ارزش هاى اسلامى بررسى و در نهايت ظرفيت هاى سنت اسلامى براى مواجهه با چنين وضعيتى و عرضه ارزش هاى اسلامى، به ويژه تعليم و تربيت ارزش ها را آشكار مى نمايد.

 

كليدواژه ها: چندفرهنگ گرايى، ارزش هاى اسلامى، تعليم و تربيت، نسبت سنجى، آينده شناسى.

سال انتشار: 
21
شماره مجله: 
179
شماره صفحه: 
47

ارزش ها و شيوه هاى شكوفاسازى آنها

معرفت سال بيست و يكم ـ شماره 179 ـ آبان 1391، 31ـ45

رضا زارعى سمنگان*
سيدرسول حسينى كوهستانى**
غلامعلى زارع***
محمدرضا قنبرى****

چكيده

شيوه شناسى شرط موفقيت در امور انسان است. سعادتمندى يكى از امورى كه انسان خواستار آن است. از اين رو، قرآن به عنوان كتاب هدايت به مقوله سعادتمندى انسان به عنوان يك خواسته اصلى توجه نموده، شرط تحقق آن را احياى ارزش هاى الهى مى داند. براى تحقق سعادتمندى، ضمن معرفى ارزش ها، شيوه هاى شكوفاسازى ارزش ها را نيز معرفى مى كند. ضرورى است متوليان تعليم و تربيت به اين شيوه ها توجه ويژه اى نمايند. اين مقاله با رويكرد بررسى اسنادى و با هدف شناخت برخى شيوه هاى قرآنى و روايى در شكوفاسازى ارزش ها تدوين يافته است. يافته هاى پژوهش حاضر عبارتند از: زمينه سازى پذيرش از طريق تخليه افكار از ضدارزش ها؛ جايگزينى ارزش ها به جاى ضدارزش ها؛ ارائه الگوهاى ارزشى؛ تكرار ارزش ها؛ تشويق نيكوكاران.

كليدواژه ها: ارزش ها، تعليم و تربيت، شكوفاسازى ارزش ها.

سال انتشار: 
21
شماره مجله: 
179
شماره صفحه: 
31
محتوای تغذیه