دعا

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

بررسي تطبيقي گونه‌هاي دعاي شيعه و كاتوليك

قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

سال بيست و هفتم ـ شماره 249 (ويژة اديان)

مهاجر مهدوی راد / کارشناس ارشد دین‌شناسی مؤسسه آموزشی پژوهشی امام خمینی ره    ali1945reza@gmail.com
دريافت: 19/12/96                    پذيرش: 11/4/97
چکیده
پژوهش در مورد دعا و ویژگی‌های آن، از جهت محتوا، جهت صدور و مخاطب آن از جمله کارهای بایسته در دعاپژوهی است که به عنوان گونه‌شناسی دعا مطرح می‌شود. اهمیت دعا در شیعه و کاتولیک و آثار سازنده آن در نیل به سعادت و لزوم پژوهش در زمینه اصناف و گونه‌های آن و اهمیت بحث تطبیقی میان این دو مذهب، نویسنده را بر آن داشت که به بررسی تطبیقی گونه‌‌های دعا از نظر شیعه و کاتولیک و بیان وجوه شباهت و تمایز آنها بپردازد. روش بحث توصیفی‌ ـ تحلیلی است. گونه‌های دعای شیعی و کاتولیک بر اساس صدور، محتوا و مخاطب مورد بررسی قرار می‌گیرد. مهم‌ترین نتایج این پژوهش، تشابه محتوایی دعای شیعه و کاتولیک در برخی موارد، مانند تجلیل خدا و حاجت‌خواهی، و تمایزی مانند تجلیل توحیدی یا تثلیثی، توسل یا شفاعت است. مخاطب دعای شیعه خداوند و بالتبع و به شکل طولی پیامبر و ائمه هستند، اما دعای کاتولیکی سه وجود ـ خدای پدر، پسر و روح‌القدس ـ را به شکل استقلالی مورد خطاب قرار می‌دهد.
كليدواژه‌ها: گونه‌شناسی، دعا، شیعه، کاتولیک، تثلیث.

 

سال انتشار: 
27
شماره مجله: 
249
شماره صفحه: 
25

بررسي تطبيقي تأثير دعا بر گرايش‌هاي متعالي انسان از نظر شيعه و مذهب كاتوليك

قيمت مقاله الكترونيكي: 
3000تومان

سال بيست و ششم ـ شماره 242 ( ويژه روانشناسي )

مهاجر مهدوی راد / کارشناس ارشد ادیان مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني ره

سال انتشار: 
26
شماره مجله: 
242
شماره صفحه: 
23

دلال و ادب مواجهه با آن در لسان ادعيه اهل بيت عليهم السلام

ماهنامه علمى ـ ترويجى در زمينه علوم انسانى دى 1395

محمد عباس زاده جهرمى / استاديار گروه معارف اسلامى دانشگاه جهرم             m_abas12@yahoo.com

دريافت: 22/5/94               پذيرش: 11/4/95

 

چكيده

دلال به معناى ناز و عشوه در كنار اظهار نياز و در خواست حاجت، دو روى يك سكه در لسان ادعيه اهل بيت عليهم السلام به كار گرفته شده اند. دلال گاهى به صورت نديدن خود يا كم مطرح كردن خود و كارهاى خود بيان مى شود؛ گاهى با زبان گله و شكايت؛ گاهى با درد دل كردن و گاهى به صورت اظهار مخالفت با محبوب نمود پيدا مى كند. هدف نوشتار، تبيين ادب اظهار و بيان اين گونه تعابير در پيشگاه ربوبى است.

     ريشه و بنيان دلال را مى توان در عشق بازى با خداوند و ناز كردن به منظور جلب توجه بيشتر در بارگاه ربوبى جست وجو كرد. ازاين روى، كسى كه به اين مقام قرب دست پيدا كرده است اجازه دارد با اين ادبيات با محبوب خود سخن گويد.

     ادب در پيشگاه ربوبى اقتضا دارد كسى كه به مقام قرب ره نيافته است، حريم ها را نگه دارد و كلام دلال گونه پيشوايان دين را از زبان آنان و به نيت ايشان به زبان جارى كند.

 

كليدواژه ها: دلال، ادلال، دعا، عشق به خداوند، آداب نيايش.


سال انتشار: 
25
شماره مجله: 
229
شماره صفحه: 
37

جايگاه اعتصام به خدا در كلام امام سجاد عليه السلام (2)

سال بيست و سوم ـ شماره 205 -دي 1393

آيت اللّه علّامه محمدتقى مصباح

چكيده

آن گاه كه انسان با بلا و خطر مواجه مى شود، سراغ خداى متعال مى رود و از او يارى مى طلبد. يارى از خداوند در تنگناها و گرفتارى ها، ناشى از ضعف ايمان انسان است؛ انسان موحد واقعى همواره و در هر حال، به خداى متعال نيازمند و از او يارى مى جويد.

امام سجاد عليه السلام در اين فراز از دعا به خدا اعتصام مى جويند، نه براى ضرر دنيوى، و يا عذاب اخروى؛ چون خود را همواره نيازمند او مى بيند. حضرت با نهايت خضوع و تواضع، به فرشتگان و بندگان صالح خداوند توسل جسته، از خدا مى خواهد كه به حق آنان برايشان منت نهند. اين مقاله به شرح تفصيلى اين موضوع مى پردازد.

كليدواژه ها: دعا، توسل، عذاب اخروى، نگرانى دوستان خدا.


 اين مقاله قلمى شده درس اخلاق علّامه مصباح براى طلاب علوم دينى در دفتر مقام معظم رهبرى در قم مى باشد.

سال انتشار: 
23
شماره مجله: 
205
شماره صفحه: 
5

نجواى نيازمندان به معبود (2)

سال بيست و دوم ـ شماره 191 ـ آبان 1392، 5ـ10

آيت‏ اللّه علّامه محمدتقى مصباح

چكيده
اين مقاله شرحى است بر نجواى نيازمندان به معبود؛ دعاى مفتقرين امام سجاد عليه‏السلام، كه توسط استاد صورت گرفته است. انسان به هنگام مناجات بايد اولاً، نيازهاى خود را شناخته و آنها را مجسم سازد. ثانيا، باور كند كه خداى متعال داراى قدرت نامتناهى است و مى‏تواند نيازهاى او را برطرف سازد. ثالثا، معتقد باشد كه تنها خداست كه مى ‏تواند نيازهايش را برطرف سازد.
     خداى متعال نعمت ‏هاى گرانبهاى فراوانى در اختيار ما قرار داده است كه با اندك تأمل مى‏ توانيم قدر نعمت‏هاى الهى را بدانيم و شاكر خداى متعال باشيم. در دعاهاى خود، صرفا نبايد از خدا درخواست حاجات مادى و گذرا بكنيم، نعمت‏هاى معنوى بس ارزشمندترند. در ادعيه مأثور از معصومان عليهم ‏السلام ما را به اين مهم توجه داده‏ اند كه در مناجات خود توجه به ارزش‏ هاى معنوى و متعال داشته باشيم.

كليدواژه‏ ها: دعا، مناجات، امام سجاد عليه‏السلام، نياز به فقر ذاتى.

سال انتشار: 
22
شماره مجله: 
191
شماره صفحه: 
5

روان‏شناسى بخشودگى و جايگاه آن در دعاهاى صحيفه سجاديه

معرفت سال بيست و يكم ـ شماره 174 ـ خرداد 1391، 13ـ28

على عيسى زادگان*

چكيده
موضوعى كه اخيرا نظر روان شناسان مثبت نگر و متخصصان بهداشت روانى را به خود جلب كرده، بخشودگى است. محققان نشان داده اند كه بخشودگى با سلامتى جسمانى و روانى در ارتباط است. جالب توجه است كه اين موضوع در قرآن، احاديث و دعاها نيز مورد توجه و تأكيد قرار گرفته است. هدف پژوهش حاضر بررسى مرورى آيات قرآنى و به ويژه دعاهاى 52گانه صحيفه سجاديه با تأكيد بر موضوع بخشودگى است. چگونگى بررسى به اين صورت بود كه بعد از بررسى مرورى بخشودگى از جمله تعاريف نظرى و ويژگى هاى افراد بخشنده، به بررسى فوايد آن از لحاظ سلامتى جسمانى و روان شناختى بر اساس متون علمى جديد پرداخته شد. در اين بررسى، سازه بخشودگى در متون مذهبى با تأكيد بر احاديث و تأكيد بيشتر بر دعاهاى صحيفه سجاديه مورد توجه قرار گرفت. يافته ها نشان مى دهد كه در آيات قرآنى و احاديث و به ويژه در دعاهاى صحيفه سجاديه بيش از 120 بار كلماتى مثل عفو، آمرزش، بخشش، و گذشت مطرح شده است. به نظر مى رسد نتايج حاصل از اين پژوهش مرورى، اهميت ميان رشته اى بودن مطالعات مفاهيم دينى و تطبيق آن را با متون علمى جديد مى تواند متذكر شود.

كليدواژه ها: روان شناسى، بخشودگى، عفو، سلامتى روانى، روان شناسى مثبت نگر، دعا، صحيفه سجاديه.

سال انتشار: 
21
شماره مجله: 
174
شماره صفحه: 
13

در جست‏ و جوى قرب الهى

معرفت سال بيستم ـ شماره 171 ـ اسفند 1390، 5ـ10

شرح دعاى مناجات‏المريدين

در جست‏وجوى قرب الهى*

آيت‏اللّه علّامه محمدتقى مصباح

چكيده

مؤمنان همواره در جست‏وجوى معارف بلند و برخوردارى از نعمت‏هاى دنيوى و اخروى هستند و در مناجات با خداى خويش، در پى وصول به قرب الهى هستند. از اين‏رو، به خداى متعال و اهل‏بيت عليهم‏السلام توسل مى‏جويند. مؤمنانى كه به مراتب عالى معرفت خدا دست يافته‏اند، قرب خدا را مطلوب ذاتى خويش مى‏دانند. اين مقصد از طريق سير اختيار و از شيوه‏ها و راه‏هاى ممكن خاصى امكان حصول دارد. شيوه‏هاى ذوقى و سليقه‏اى راه به جايى نمى برد.

كليدواژه ‏ها: قرب، قرب الهى، دعا، مناجات، مريدين، وصول به معبود.

سال انتشار: 
20
شماره مجله: 
171
شماره صفحه: 
5

شكرگزارى؛ واكنش فطرى به نعمت‏ ها*

معرفت سال بيستم ـ شماره 167 ـ آبان 1390، 5ـ11

استاد علّامه محمدتقى مصباح

چكيده

اين مقاله به بحث از ضرورت شكرگزارى در برابر نعمت‏هاى بى‏كران الهى مى‏پردازد. انسان مؤمن بايسته است در برابر نعمت‏هاى الهى، همواره شاكر باشد. همچنان‏كه در برابر هديه يا خدمتى كه ديگرى به ما مى‏كند، لبخند رضايت زده و خشنود مى‏شويم، در برابر نعمت‏هاى بى‏منت و منتهاى الاهى شكرگزار باشيم.

سال انتشار: 
20
شماره مجله: 
167
شماره صفحه: 
5

خواسته ‏هاى متعالى اولياى خدا

سال نوزدهم ـ شماره 159 ـ اسفند 1389، 5ـ14

 خواسته‌هاى متعالى اولياى خدا*

چكيده

انسان مؤمن همواره بايد داراى اميد صادق باشد: از يك‏سو، اميد و يقين به الطاف الهى و خير او داشته باشد و از سوى ديگر همه همت و تلاش خويش را براى نيل بدان به كار گيرد. هرچند درخواست آمرزش گناهان و نجات از عذاب الهى از خداى متعال بايد براى ما مهم باشد، اما اين نبايد همه مقصود ما باشد. از اين‏رو، باور به اينكه توجه خاص الهى شامل حال بندگان مؤمن خداست و نيز اين نكته كه مقام بندگى و عبوديت بالاترين مرتبه كمال است، اقتضا مى‏كند هرگز به درخواست‏هاى ناچيز دنيايى بسنده نكنيم.

     اين نوشتار، باور به نظام حكيمانه الهى و نقش آن در اطمينان قلبى و آرامش روانى را به بحث گذاشته و كاركرد آن را در هدايت و رستگارى و نيز تحمل مصائب توضيح مى‏دهد.

كليدواژه‏‌ها: ايمان، اعتماد قلبى، باور، مقام بندگى، نظام حكيمانه الهى، يقين، مؤمن، دعا.

سال انتشار: 
19
شماره مجله: 
159
شماره صفحه: 
5

مناجات

مناجات

بررسى معناشناختى و جايگاه آن در آموزه‌هاى دينى

استاد محمدتقى مصباح

چكيده

آنچه از اين پس در اين بخش مى‌خوانيد، شرح و تفسيرى است از جناب استاد مصباح بر مناجات «خمس عشر»، كه در ماه مبارك رمضان در دفتر مقام معظّم رهبرى در قم ايراد گرديده است.

اما پيش از شروع بحث، ايشان شرحى بر برخى مفاهيم از جمله «دعا»، «مناجات» و «ندا» داشته و تفاوت آنها را با يكديگر بيان مى‌دارند. اصولا «مناجات» درگوشى و رمزگونه صحبت كردن است و «ندا» كسى را با صداى بلند خواندن، «دعا» نيز خواستن با هر زبانى، هر كيفيتى، از راه دور و يا نزديك، بلند و يا آهسته است. معمولا در زندگى روزمرّه، همه انسان‌ها به طور طبيعى تمايل دارند به صورت خصوصى با افراد و بزرگان همنشين شوند. انسان مؤمن نيز كه به عظمت الهى واقف است، همواره در پى آن است كه محل خلوتى بيابد و با معبود خويش مناجات نمايد. انسانى كه بيشترين توجهش به خداست، خداى متعال نيز عنايتش را شامل حال او مى‌گرداند و لذت و طعم مناجات را به او مى‌چشاند. به عكس، انسانى كه همتش دنياست، و محبت دنيا در دل اوست، از لذت مناجات با خدا محروم خواهد بود. در همين زمينه، گناه، حب دنيا، خودنمايى، ريا و شهرت‌طلبى از عوامل مهم حرمان انسان از مناجات با معبود خويش است.

كليدواژه‌ها : مناجات، دعا، ندا، راز سخن گفتن، نجوا.

سال انتشار: 
18
شماره مجله: 
139
شماره صفحه: 
5
محتوای تغذیه