علما

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

انقلاب مشروطه و نقش رشد جمعيت جوان در آن

معرفت سال بيستم ـ شماره 171 ـ اسفند 1390، 125ـ134

انقلاب مشروطه و نقش رشد جمعيت جوان در آن

رضا رمضان نرگسى*

چكيده

در انقلاب مشروطه، عوامل زيادى نقش داشت كه يكى از آنها عوامل جمعيت جوان بود. جمعيت جوان در انقلاب مشروطه عبارت بود از: 1. طلّاب جوان؛ 2. جوانان لوطى‏منش؛ 3. نيروى‏هاى اجرايى داوطلب براى علما؛ 4. جوانان منوّرالفكر غربگرا. سه دسته اول براى تشكيل مشروطه بومى تلاش مى‏كرد، ولى قسم اخير در خدمت مشروطه سكولار و غربگرا قرار داشت.

كليدواژه‏ها: جوانان، رشد جمعيت، انقلاب مشروطه، علما، دارالفنون، منورالفكران.

سال انتشار: 
20
شماره مجله: 
171
شماره صفحه: 
125

پيش درآمدي بر نهضت مشروطه

پيش درآمدي بر نهضت مشروطه

جنبش مردمي عليه حضور بلژيكي ها در ايران

سيد محمّدحسين محمّدي(1)

چكيده

پيش از نهضت مشروطه، حوادثي به وقوع پيوستند كه در پيدايش و كيفيت تكوين مشروطيت ايران تأثيرات جدّي داشتند. واكنش علما و روحانيت شيعه و مخالفت گسترده مردمي عليه اقدامات مسيونوز بلژيكي، كه با انتشار تصويري توهينآميز از وي به اوج رسيد، يكي از مهمترين اين حوادث بود.

جنبش ديني و ملّي مردم ايران به زعامت روحانيت شيعه عليه حضور مسيونوز بلژيكي در سِمت رياست كل گمركات ايران، حكايت از آگاهي و پختگي سياسي مردمي دارد كه حضور يك بيگانه را در رأس ساختار اداري و مالي كشور منافي استقلال سياسي و منافع ملّي تلقّي ميكردند، به ويژه كه مسيونوز عملا از پشتيباني دولت روسيه برخوردار بود و عامل اجراي مقاصد و مطامع روسها در ايران به شمار ميآمد.

اين واقعه شكاف سياسي گستردهاي در ميان مردم و حكومت قاجار به وجود آورد كه در ادامه، به نهضت مشروطه مردم ايران انجاميد.

كليدواژه ها: گمركات، نوز، علما، تجّار، عينالدوله، مشروطه.

سال انتشار: 
17
شماره مجله: 
129
شماره صفحه: 
157

فرهنگ تشيّع

فرهنگ تشيّع

و نقش آن در تجدّد بومي ايران

رضا رمضان نرگسي1

چكيده

علما توانستند با بسط فرهنگ تشيّع، نوعي بيداري خاص در مردم ايران به وجود آورند و براي بسط اين فرهنگ، از عنصر «سياست» و «حكومت» به خوبي استفاده كردند. آنان ابتدا با نفوذ در دربار شاهان مغول و سپس همكاري با دستگاه سلاطين صفوي، توانستند فرهنگ تشيّع را در بين عامه مردم ايران بسط دهند. اما در عين حال، اولاً، هرگز به اين سلاطين مشروعيت ندادند، ثانيا، هيچ‏گاه در دستگاه سلاطين ذوب نشدند، بلكه همواره فاصله معنوي خود را با آنها حفظ مي‏كردند و اين بر جذّابيت آنها مي‏افزود. نتيجه آن شد كه با بسط فرهنگ تشيّع، فرهنگ‏هاي محلّي و قومي در تحت فرهنگ اصلي، كه همان فرهنگ مذهبي تشيّع است، داراي يك هويّت مشخص ملّي گشتند و نتيجه اين تكامل در مردم ايران بسط نظري و عملي نظريه «ولايت فقيه» بود كه در مشروطه شكل نازل و اجمالي آن اتفاق افتاد و شكل كامل و تفصيلي آن در انقلاب اسلامي رخ نمود.

كليدواژه‏ها: فرهنگ، علما، تجدّد، مشروطه، تشيّع، امام زمان (عج)، صفويه، قاجار، ولايت فقيه.

سال انتشار: 
17
شماره مجله: 
127
شماره صفحه: 
47
محتوای تغذیه