عقل فعال

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

مفهوم و هويت شناسى وحى در اديان ابراهيمى

سال بيست و دوم ـ شماره 195 ـ اسفند 1392، 77ـ88

يحيى نورمحمدى نجف آبادى*
محمدرضا نورمحمدى نجف آبادى**

چكيده
وحى را يكى از اركان مهم و امور مشترك در ميان اديان راستين، به ويژه اديان ابراهيمى مى توان به حساب آورد. در عين حال، شاهد اختلافات بسيار عميقى در ميان انديشمندانِ اين اديان در رابطه با تعريف و تلقّى آنها از وحى مى باشيم. حتى در خود هريك از اين اديان، طيف هاى مختلف، ديدگاه هاى گوناگونى در اين باره دارند. اين مقاله به روش تحليلى ـ توصيفى پس از آنكه معناى لغوى وحى را بيان نموده، به تبيين و تعريف و بررسى نظريات مطرح شده از وحى در اسلام و يهوديت و مسيحيت پرداخته است. در اسلام، ديدگاه متكلمان و فيلسوفان مسلمان را بيان نموده ايم. در مسيحيت نيز ديدگاه هاى زبانى، غيرزبانى و ديدگاه وحى غيرزبانى درونى و تجربى را مورد توجه قرار داده ايم.

كليدواژه ها: وحى، ارتباط رسالى، الهام، عقل فعال، تجسد، تجربه دينى، الهيات طبيعى، نهضت رمانتيسم.

 


*  دانشجوى دكترى حكمت متعاليه مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى (قدس‏‌سره).  normohamadi2531@anjomedu.ir
**  استاديار دانشگاه علوم پزشكى شهركرد.
دريافت: 21/3/92               پذيرش: 11/12/92
 

سال انتشار: 
22
شماره مجله: 
195
شماره صفحه: 
77

امكان و ماهيت وحى

سال نوزدهم ـ شماره 158 ـ بهمن 1389، 13ـ26

يداللّه دادجو*

چكيده

يكى از مباحث مهم درباره پديده وحى، امكان آن است؛ چراكه امكان ارتباط بشر با خالق هستى، وى را در نيل به حيات معقول و زندگى جاودانه يارى مى‏كند. در طول تاريخ نزول وحى، همواره برخى از متفكران از پذيرش آن سرباز زده‏اند. اين انكار و نپذيرفتن به علل و شيوه‏هاى مختلف ابراز مى‏شده است. برخى از انديشوران با ادعاى ممكن نبودن آن، به اين نتيجه رسيده‏اند كه انسان محدود چگونه مى‏تواند با خالق هستى، كه وجودى غيرمحدود و مجرد از ماده است، ارتباط برقرار كند. اساسا اين ارتباط غيرممكن است؛ زيرا اگر اين امر محال نيست چرا در طول حيات بشر، پيامبران الهى كه تلقّى‏كنندگان برجسته وحى‏اند. همواره مورد انكار و ناباورى واقع شده‏اند.

     در اين جستار با روش تحليلى عقلى و نقلى و با رويكرد جمع بين مطالعه درون‏دينى و برون‏دينى، با هدف بررسى شبهات پيرامون امكان و ماهيت وحى پرداخته و ثابت شده است كه پذيرش وحى به صورت امرى خارق‏العاده و ملازم با محال ذاتى نيست.

كليدواژه‏ها: وحى، امكان، قوه قدسى، عقل فعال، وقوع وحى، محال ذاتى.

سال انتشار: 
19
شماره مجله: 
158
شماره صفحه: 
13

سيرى در انديشه‏ هاى علم‏ النفسى ارسطو، ابن‏ سينا و دكارت

سيرى در انديشه ‏هاى علم‏ النفسى ارسطو، ابن‏ سينا و دكارت

عبداللّه فتحى1

چكيده

مباحث علم‏النفس فلسفى در ميان ساير مسائل فلسفى جايگاه ويژه‏اى دارد كه اهميت آن با توجه به نتايجى كه در ساير حوزه‏هاى فلسفى و اعتقادى دارد بر هيچ‏كس پوشيده نيست. ارسطو، ابن‏سينا و دكارت در اين ميان به نحوى و هركدام در برهه‏اى انسان‏شناسى فلسفى را متحول ساخته و پاسخ‏هايى كه هريك به پرسش‏هاى علم‏النفس فلسفى داده‏اند تاكنون محور بحث‏هاى فلسفه در اين حوزه بوده است.

     ما در اين مقاله برآنيم كه در سيرى كتابخانه‏اى در آراء سه تن از بزرگ‏ترين فلاسفه تاريخ به تفسير و تبيين مهم‏ترين مواضع ارسطو، ابن‏سينا و دكارت در اين بحث همچون روش تحقيق در علم‏النفس فلسفى، چيستى نفس، رابطه نفس و بدن، احوال نفسانى و خلود نفس بنشينيم.

كليدواژه‏ها: نفس، كمال اول، جسم طبيعى، جسم آلى، ماده، صورت، جوهر، عقل فعال، عقل منفعل.

سال انتشار: 
19
شماره مجله: 
155
شماره صفحه: 
27

جلوه نبوت، امامت، و ولايت فقيه در رؤساى مدينه فاضله فارابى

جلوه نبوت، امامت، و ولايت فقيه

در رؤساى مدينه فاضله فارابى

          محمّدحسين حسينى1

 

چكيده

مدينه فاضله به عنوان حكومت آرمانى، همواره مورد توجه بشر بوده است. فارابى نيز يك مدل از آن را طراحى و به جامعه بشرى عرضه داشته كه به نظر مى‌رسد رياست آن، از اصول سياسى مذهب شيعه جعفرى اخذ شده باشد. از اين‌رو، اصول مديريت در مدينه فاضله فارابى، نيازمند بررسى است. اين مقاله مى‌كوشد با دقت بر انديشه‌هاى سياسى فارابى، تا حد توان اين خلأ را برطرف نمايد.

مدينه فاضله فارابى اشاره به همان مدينه فاضله‌اى دارد كه در ظلّ كفايت و مديريت پيامبر اكرم(ص) پديد آمد. بنابراين، هدف اصلى فلسفه سياسى فارابى كسب سعادت از مجراى شريعت پيامبر است كه نردبان عروج انسان تا سعادت حقيقى مى‌باشد. پس از پيامبر(ص)، رؤساى مماثل (ائمه(عليهم‌السلام)) و سپس، رئيس سنّت (ولايت فقيه) جانشين مى‌گردد و رئيس مدينه فاضله خواهد بود.

كليدواژه‌ها: رئيس اول، رؤساى مماثل، رياست سنت، فلسفه سياسى، عقل فعال، واضع نواميس، سعادت.

سال انتشار: 
18
شماره مجله: 
145
شماره صفحه: 
53
محتوای تغذیه