مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت 1023-6015 26 12 2018 03 18 خشوع و سرسپردگی مؤمنان راستین در برابر خداوند* 5 11 3330 FA آیت الله محمدتقی مصباح یزدی 00000000000000000000 Journal Article 2026 06 29 In previous sessions, we discussed ten signs of real Shi'a and the righteous, and now we are studying the eleventh sign: humility in worship, the sign that Amir al-Mu'minan has referred to in the sentence "and humble in their worship". The signs and attributes that the Imam has expressed in his sermon related to real Shiites and true believers, and their expression can provide the cause of excellence and evolution in believers, so that they know about the practical models and attributes of the true faith, and strive to improve and have those valuable qualities. Khoshu’ is a state of modesty, submissiveness, and surrender that occurs in the heart, and its outcomes and effects appear in human’s behavior. Khozu’ also means humbleness and shamefulness that is considered to be the result of Khoshu’. This paper deals with this topic in detail. در جلسات گذشته، ده نشانه شیعیان واقعی و پرهیزگاران را از نظر گذراندیم و اکنون یازدهمین نشانه‌ی آنها، خشوع در عبادت را بررسی می کنیم. نشانه ای که در بیان نورانی امیرمؤمنان†، با جمله‌ی «وخشُوعاً فِی عِبَادَةٍ» از آن یاد شده است. نشانه ها و ویژگی هایی که حضرت در خطبه‌ی خود بیان کرده اند، مربوط به شیعیان واقعی و مؤمنان راستین است و بیان آنها می تواند انگیزه‌ی تعالی و تکامل را در مؤمنان فراهم آورد تا آنان با دریافت الگوهای عملی و شاخصه های ایمان واقعی، درپی ارتقای خویش و اتصاف به آن خصلت های ارزشمند برآیند.                                                   خشوع حالتی خودشکستگی، ذلت و تسلیم است که در قلب رخ می دهد و لوازم و آثار آن در رفتار انسان ظاهر می شود. خضوع نیز فروتنی و سرافکندگی است که از آثار خشوع به شمار می آید. این مقاله به تفصیل به این موضوع می پردازد. https://marifat.nashriyat.ir/sites/marifat.nashriyat.ir/files/article-files/1_36.pdf