مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت 1023-6015 27 5 2018 10 01 مسائل اساسی امامت‌پژوهی در آثار شیخ مفید 39 48 3397 FA سیده منا موسوی استادیار - گروه کلام دانشگاه قم Journal Article 2018 01 12 Examining the basic issues of Imamate from the view point of Sheikh Mofid, this paper deals with how Sheikh Mofid, an Imamites theologian and a great scholar, depicts Imam with his rationalist method and explains the necessity of the existence and characteristics of Imamate. Carried out through an analytical-descriptive method, this paper shows that he agrees with other Imamites theologians on many issues of Imamate, but some differences are revealed in two challenging issues, i.e. infallibility and knowledge of Imam. According to the rationalist approach of Sheikh Mufid, the necessity of the existence of Imam is due to the grace and mercy of God, not His justice. The pure infallibility of Imam is related to his Imamate era, and before his Imamate, committing an inadvertant sin which does not lead to his disgrace and disputation is permissible. Knowledge of the unseen and non-religious matters have no rational necessity for Imam. In all these issues, the traditional evidence is sometimes for and some other times against the rational perspective. Depending on the validity of the tradition, Sheikh Mofid's method in contradictory cases involves inclusion or exclusion. این مقاله، به بررسی مسائل اساسی امامت، از دیدگاه شیخ مفید می پردازد، تا روشن سازد که متکلم امامیه و متقدم نامداری مانند شیخ مفید، با روش عقل گرایانه خود چه تصویری از امام ارائه می دهد و ضرورت وجود و شاخصه های امامت را چگونه تبیین می کند. به روش توصیفی تحلیلی به دست آمد که ایشان، در بیشتر مسائل امامت هماهنگ با سایر متکلمان امامیه سخن می گوید، اما در دو مسئله چالش برانگیز عصمت و علم امام، تفاوت ها بروز می یابد. مطابق رویکرد عقل گرایانه شیخ مفید، ضرورت وجود امام برخاسته از لطف و تفضل خداوند است، نه عدالت او. عصمت تام امام، مربوط به دوران امامتش است و پیش از آن، صدور گناه سهوی از او، که موجب نفرت و بی اعتباری اش نشود، جایز است. آگاهی به غیب و امور غیرمرتبط با دین برای امام، ضرورت عقلی ندارد. در همه‌ی این مسائل، ادله نقلی گاه مؤید و گاه منافی نگاه عقلی است. روش شیخ مفید در موارد تنافی و تعارض بسته به اعتبار روایت، جمع یا طرد است. https://marifat.nashriyat.ir/sites/marifat.nashriyat.ir/files/article-files/4_42.pdf