مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت 1023-6015 28 11 2020 03 14 واکاوی اقدامات امام رضا علیه السلام در مقابل تکنیک‌های عملیات روانی مأمون در جریان ولایتعهدی 35 44 3634 FA میثم فرخی استادیار - گروه ارتباطات و مطالعات فرهنگی دانشکده رفاه تهران امین شهبازی دانشجوی کارشناسی ارشد - پیوسته معارف اسلامی فرهنگ و ارتباطات دانشگاه امام صادق Journal Article 2019 06 01 This paper seeks to answer these questions, what techniques did Ma'mun used during the succession of Imam Reza (PBUH)? And what was the reaction of Imam? Using a descriptive-analytical method, the findings indicate that the psychological operations techniques of Ma'mun's during the succession of Imam included: creating tension, misleading the people, indirect induction, separating, reversing, and combining right and wrong. Imam Reza (PBUH)'s response to these techniques included: enlightening, awaking, critical reaction, frankness, conditional acceptance of successorship, scientific debates, and spreading Shi'ism. هدف مقاله حاضر پاسخ به این پرسش است که با توجه به رویکرد عملیات روانی، مأمون از چه تکنیک هایی در جریان ولایتعهدی امام رضا علیه السلام بهره جسته و امام رضا علیه السلام چه اقداماتی را برای پاسخ با این تکنیک ها صورت دادند؟ با بررسی منابع، گردآوری و پردازش اطلاعات به شیوه‌ی توصیفی ـ تحلیلی، یافته های پژوهش حاکی از این است که تکنیک های عملیات روانی مأمون در زمان امامت ایشان شامل مواردی مانند: در تنگنا قراردادن، انحراف اذهان، القاء غیرمستقیم، جداکردن، وارونه کردن، امتزاج حق و باطل می باشد که امام رضا علیه السلام با مجموعه اقداماتی، مانند: روشنگری و تنبیه افکار عمومی، برخورد نقادانه، اعلام صریح و آشکار رهبری شیعه، مشروط پذیرفتن ولایتعهدی، روشنگری و آگاه سازی پیروان، مناظرات علمی، و در انتها با گسترش مذهب تشیع به توطئه های فریبکارانه حکومت، پاسخ داده اند.