مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) معرفت 1023-6015 35 1 2026 04 04 تبیین نقش معقولات ثانیه فلسفی در فلسفه اخلاق با تکیه بر آراء علامه مصباح یزدی 33 41 5002416 10.22034/marifat.2025.5002416 FA سید میثم امامی 0009-0007-6102-3264 Journal Article 2025 08 11 تقسیم معقولات(مفاهیم کلی) به اولی و ثانیه را تا زمان فارابی می‌توان دنبال کرد. از میان این مفاهیم، معقولات ثانیه فلسفی جایگاهی ویژه دارند؛ زیرا ازلحاظ ویژگی‌ها مابین مفاهیم ماهوی و منطقی قرار می‌گیرند. در میان فیلسوفان معاصر، علامه مصباح یزدی بر اهمیت این تقسیم‌بندی بسیار تأکید کرده و پیوسته به دقت و توجه به ویژگی‌های مفاهیم ـ به‌ویژه مفاهیم فلسفی ـ سفارش می‌کند تا مبادا گرفتار خطا و اشتباه شویم.یکی از علومی که معقولات ثانیه فلسفی نقش مهمی در آن ایفاء می کند، فلسفه اخلاق است .تبیین نقش این معقولات کمک بسزایی در حل برخی مسائل و کشف خلط های صورت گرفته در این علم دارد. در این مقاله نویسنده تلاش کرده با روش توصیفی ـ تحلیلی نقش این معقولات در فلسفه اخلاق را از دیدگاه علامه مصباح یزدی تبیین کند که عبارتند از فلسفی بودن تمام مفاهیم اخلاقی ، نقش فلسفی بودن مفاهیم اخلاقی در نظام اخلاق اسلامی، حل مسئله باید و هست و انحرفات اندیشمندان در حوزه فلسفه اخلاق به دلیل عدم توجه به فلسفی بودن مفاهیم اخلاقی .