مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) 2026 07 23 از انسان‌شناسی تا کنشگری: نقش‌های مختلف دین در زندگی انسان از منظر آیت الله مصباح یزدی 5003258 10.22034/marifat.2026.5003258 FA محمدعلی محیطی اردکان دانشیار ـ فلسفه اسلامی ـ مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی (ره) 0000-0003-3347-8839 محمد خانی نوذری حوزوی 000900000811094X Journal Article 2025 11 24 مسألۀ قلمرو دین و نقش آن در زندگی، از مباحث جدی فلسفۀ دین است که نسبت دین با دیگر نهادهای زندگی بشر را روشن میکند. این پژوهش، با بررسی جامع آثار آیتالله مصباح یزدی و با روش توصیفی-تحلیلی، به تقریر منسجم و تبیین نظاممند دیدگاه ایشان دربارة نقشهای دین در زندگی بشر با توجه به دیدگاه برگزیده در گسترة دین میپردازد. بر اساس مبانی انسان‌شناختیِ این بحث، از جمله خلقت هدفمند انسان، حیات ابدی او و مقدمه بودن دنیا برای آخرت، و نیز با توجه به مبانی دین‌شناختیِ بحث، از جمله تعریف دین با رویکرد درون‌دینی و دخالت هدف نهایی در تعریف، میتوان به این نتیجه دست یافت که دین در تمام ابعاد زندگی انسان، از جهت تأمین هدف زندگی ابدی او نقش دارد. این دیدگاه افزون بر اینکه پاسخی به شبهۀ جدایی گسترۀ دین از دنیا و علومِ ناظر به آن است، میتواند به عنوان مبنایی برای اسلامی‌سازی علوم و در نتیجه، نظام‌سازی اجتماعی بر اساس دین به حساب آید.