TY - JOUR ID - 5003947 TI - حکیمانه بودن ارادة الهی * JO - مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره) JA - 2 LA - fa SN - 1023-6015 AU - Mesbahe Yazdi, Mohammad Taqi AD - Y1 - 2026 PY - 2026 VL - 35 IS - 2 SP - 5 EP - 13 KW - حق KW - حکيمانه بودن اراده الهی KW - هدایت تشریعی KW - کاربردهای حق DO - 10.22034/marifat.2026.5003947 AB - یکی از واژگان پربسامد در مباحث دینی و قرانی واژۀ «حق» است. این واژه در قرآن کاربردهای گوناگونی دارد. ازجمله، مقابل باطل، عمل قطعی به وعده خداوند، مطابقت با واقع، حکیمانه بودن فعل خدا و... . بر اساس دلایل عقلی و نقلی، اصل حق باید از طرف خدای متعال قرار داده شود و اگر کسی در هر شرایطی حقی را مشروع بداند یا آن را وضع، و بر اساس آن عمل کند، چنین حقی، هرچند ناخودآگاه، متکی به ارادة الهی و متکی به حقی است که خداوند بر بندگانش دارد. رهنمود‏های امام سجاد(ع) در آغاز رسالة حقوق به صراحت بر این مطلب دلالت داشت. ازآنجاکه ممکن است پذیرش این مطلب دشوار به نظر برسد، ارائة توضیحات بیشتر در این زمینه لازم است، به‏ویژه آنکه این‏گونه مسائل، مخصوصاً به‏صورت تفصیلی و مستقل، کمتر مطرح می‏شود و برای ادای تکلیف باید با بررسی آنها، به شبهات مربوطه پاسخ داده شود. این مقاله به بررسی تفصیلی این موضوع و شبهات مطرح در آن می‌پردازد. UR - https://marifat.nashriyat.ir/node/5003947 L1 - https://marifat.nashriyat.ir/sites/marifat.nashriyat.ir/files/article-files/5003947-1788689889.pdf ER -