عبدالرضا ضرابى

strict warning: Declaration of views_handler_filter_node_status::operator_form() should be compatible with views_handler_filter::operator_form(&$form, &$form_state) in D:\WebSites\nashriyat.ir\modules\views\modules\node\views_handler_filter_node_status.inc on line 14.

نقش تربيتى نهادهاى اجتماعى در تحقق جامعه دينى

ماهنامه علمى ـ ترويجى در زمينه علوم انسانى شهريور 1396

عبدالرضا ضرابى / استاديار مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره zarabi@qabas.net

دريافت: 11/2/96               پذيرش: 30/5/96

 

چكيده

هر جامعه اى متشكل از نهادهايى است كه بر اساس وظايف و كاركردهاى خود، نقش خاصى در مديريت وحركت جامعه به سوى رشد و توسعه ايفا مى كنند. اين كاركردها در حوزه هاى مختلف سياسى، اجتماعى،اقتصادى، و فرهنگى رخ مى دهد. نهادهاى اجتماعى زمانى مى توانند نقش واقعى خود را به درستى ايفا كنندكه با توجه به كاركردها و وظايف نهادهاى خود، در يك نگرش سيستمى و در ارتباط و تعامل با يكديگرعمل كنند. اين پژوهش به روش تحليلى ـ توصيفى درصدد تبيين اجمالى كاركردها و وظايف هريك از ايننهادهاى اجتماعى به طور مستقل، نقش آنها را در تعامل با يكديگر براى تحقق جامعه دينى مورد تحليلقرار داده است. روشن است اگر جامعه اى به دنبال تحقق اهداف متعالى دينى و الهى بود، سياست ها وبرنامه هاى كلان و خرد  آن بايد به گونه اى تنظيم و تدوين شوند كه با تربيت دينى افراد جامعه، به سوى تشكيل يك جامعه ولايى و توحيدى گام برداشته، به هدف نهايى جامعه دينى، يعنى قرب و رضوان الهى خود را نزديك نمايد. نتايج پژوهش نشان مى دهد كه هرچند هريك از نهادها بر اساس وظايف و كاركردهاىخود، بخشى از وظايف جامعه را به عهده گرفته و انجام مى دهند، اما زمانى جامعه در مسير صحيح تحقق اهداف خود قرار خواهد گرفت و از آسيب هاى درونى و بيرونى مصون خواهد ماند كه نهادها با يكديگرتعامل و همكارى داشته و با هماهنگى امور جامعه را پيش ببرند.

 

كليدواژه ها: نهاد، سيستم، خانواده، حكومت، سياست، اقتصاد، آموزش و پرورش، تعامل نهادها.


 

سال انتشار: 
26
شماره مجله: 
237
شماره صفحه: 
13

ويژگى هاى جامعه دينى و نقش تربيت در تحقق و استمرار آن

سال بيست و پنجم ـ شماره 223 (ويژه علوم تربيتى)

عبدالرضا ضرابى / استاديار مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره                        zarabi@qabas.net

دريافت: 11/6/94               پذيرش: 12/2/95

 

چكيده

ترسيم يك جامعه ايده آل دينى، از طريق بيان ويژگى هاى خاص آن و نيز نقشى كه تربيت دينى در ايجاد و حفظ و استمرار آن مى تواند داشته باشد، اهداف اين مقاله است. براى نيل به اين هدف، ابتدا مفاهيم «دين»، «تربيت»، «جامعه» و «تربيت دينى» تبيين شده، سپس نقش و كاركرد تربيت دينى در تحقق و استمرار جامعه دينى بررسى شده است. روش پژوهش تحليلى ـ اسنادى و با استفاده از منابع و اسناد كتابخانه اى است. يافته هاى پژوهش نشان مى دهد جامعه دينى جامعه اى است كه شبكه روابط اجتماعى آن، اعم از روابط اقتصادى، سياسى، حقوقى و فرهنگى، و ارزش هاى حاكم بر آن دين و آموزه هاى آن مبتنى باشد. در چنين جامعه اى تربيت دينى و توحيدى زمانى نمود پيدا خواهد كرد كه هريك از نهادها و عوامل مؤثر اجتماعى بتوانند رنگ الهى به خود گرفته، وظيفه دينى و توحيدى خود را نسبت به افراد و جامعه به خوبى انجام دهند.

 

كليدواژه ها: جامعه، دين، جامعه دينى، تربيت، تربيت دينى.

 

سال انتشار: 
25
شماره مجله: 
223
شماره صفحه: 
77

اهداف تربيت دينى از منظر قرآن كريم

سال بيست و چهارم ـ شماره 208

عبدالرضا ضرابى[1]

چكيده

بيشتر زبان شناسان تربيت را با عنايت به ريشه رب يرب يعنى پروردن، سرپرستى و رهبرى كردن،رساندن به فرجام، نيكو كردن، و به تعالى و كمال رساندن تعريف كرده اند. در تعريف دين نيز مانندساير حقايق مربوط به ارزش هاى حيات معقول انسانى اختلاف نظريه هايى وجود دارد كه معمولاًناشى از شرايط ذهنى و اطلاعاتى است كه تعريف كنندگان درباره مختصات آن دارند. آيت اللّهجوادى آملى معناى دقيقى از دين ارائه داده است. ايشان دين را مجموعه عقايد، اخلاق، قوانين ومقرراتى مى داند كه گاهى همه اين مجموعه حق و گاهى همه آن باطل و زمانى مخلوط از حق و باطلاست. اگر مجموعه حق باشد آن را دين حق، در غير اين صورت آن را باطل، يا التقاطى از حق وباطل مى نامند. تربيت دينى نيز بنا بر جهان بينى اسلامى، تربيتى است كه رفتار فرد را در برابر خدا،جامعه، خود او و طبيعت بر معيارهاى دينى منطبق سازد و بر اساس قواعد دينى تنظيم كند. تربيتكه از اهداف بسيار مهم خلقت است مانند هر كار ديگرى، نمى تواند بدون هدف باشد. به رغم اينكهاهداف مختلفى براى تربيت دينى بيان شده است، اما مى توان در يك جمع بندى به اين نتيجه رسيدكه هدف غايى تربيت اسلامى آن است كه افراد در مسائل فردى، اجتماعى و مسائل مربوط به كلانسانيت، كاملاً مطيع خداوند باشند. در اين مقاله پس از تبيين مفاهيم تربيت و دين و مقوله تربيتدينى، اهداف مدنظر قرآن درباره تربيت دينى بيان شده است.

 

كليدواژه ها: تربيت، دين، تربيت دينى.




[1] استاديار مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس سره. zarabi@qabas.net

دريافت: 11/6/93 پذيرش: 12/12/93

 

سال انتشار: 
24
شماره مجله: 
208
شماره صفحه: 
53

سنت‏هاى تربيت‏ ساز در الميزان

سال بيست و سوم ـ شماره 202- مهر 1393

عبدالرضا ضرابى :  استاديار مؤسسه آموزشى و پژوهشى امام خمينى قدس‏سره.  zarabi@qabas.net

دريافت: 25/3/93               پذيرش: 22/5/93

چكيده

در «الميزان» مفاهيم متعددى وجود دارد كه مى‏توانند نزديك با مبانى، اصول، اهداف، روش‏ها و مراحل تعليم و تربيت باشند. اين مقاله به دنبال استنباط مفاهيمى از تفسير الميزان است كه با مبانى تعليم و تربيت در ارتباط است؛ به ‏ويژه آن دسته از مبانى كه به‏عنوان مبانى هستى‏شناختى تربيت و به‏ طور خاص، «سنت ‏هاى تربيت‏ساز» شناخته مى‏شوند. به‏ طوركلى، سنت‏هاى الهى را مى‏توان به دو قسم منقسم كرد: سنت‏هاى اخروى و سنت‏هاى دنيوى؛ دسته اول، سنت‏هايى هستند كه به زندگانى آن‏جهانى و مسئله پاداش و كيفر اخروى مربوط است و دسته دوم، به رفتارهاى اجتماعى انسان و نتايج اين‏جهانى آن مى ‏پردازد. منظور از سنت‏هاى تربيت‏ساز در اينجا، دسته دوم از اين سنت‏ها، يعنى سنت‏هايى است كه به رفتارهاى اجتماعى انسان و نتايج اين‏جهانى آن مربوط مى‏شود. از مهم‏ترين سنت‏هاى تربيت‏ساز، مى ‏توان به سنت امتحان و ابتلاء، سنت ارسال رسل، سنت هدايت، سنت استدراج، سنت املاء و امهال، سنت قطعى پيروزى حق بر باطل (كه هدف خداوند متعال در قرآن كريم از طرح آنها به مناسبت‏هاى مختلف، تربيت انسان‏ها و ارائه طريق سلوك به سوى سعادت و كمال بوده)، اشاره كرد.

 

كليدواژه‏ها: سنت، تربيت، سنت‏ هاى تربيت‏ ساز.

 

 

سال انتشار: 
23
شماره مجله: 
202
شماره صفحه: 
65
محتوای تغذیه