Marifat, Volume 27, Issue 2, No 245, Year 2026 , Pages 63-75

    بررسی مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس

    Article Type: 
    Promotional
    Writers:
    Ali akbar / Ph.D. in Cultural Sociology Imam Khomeini Education and Research Institute / bovariyan@yahoo.com
    Abstract: 
    We are faced with a variety of social worlds. The cultural elements determine the type of social world. One of the social worlds is the social world of sacred defense, which was manifested by Based on the essence of strength and flexibility in the advancement of the Islamic society, the jihadist culture strives to prevent the negative impact of this arena on lifestyle. The present study shows that by using the model of jihadi action, one can preserve values and achieve social cohesion and active presence, and thus the desired progress in planning an Islamic lifestyle will be made possible. "Religious socialization" is, in fact, part of the general process of socialization, and occurs as a part of the process of human development and perfection; however, based on a scientific and justified definition, it is a process in which the individuals in a society gradually get familiar with and learn the religious beliefs, deeds, duties, rituals, ceremonies, rites, values, norms and symbols of their society, and by internalizing them, they turn into religious people and transfer them from generation to generation. Nowadays, mainly the institution of education is responsible for socialization in all its aspects, since children in every society, spend most of their time in school the Islamic warriors on the front lines of the imposed war. Benefiting from that social world in post-war society, especially for the elimination of social problems, requires depicting that social world in the form of its cultural elements. In this research, by referring to the authentic sources of the holy defense and using the content analysis method, the cultural coordinates of the sacred defense world are described in three layers. The fundamental layer includes deep and fundamental beliefs, such as belief in God and man. The second layer which is based on the first layer is the values that govern it, like rationality, Wilayat-orientedness and etc. The third layer includes the actions that dominate the fronts, which is based on the values that govern it. It is concluded that the social world of sacred defense has all the cultural elements that underpin the values and actions governing the battlefronts.
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :بررسی مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس
    Abstract: 
    ما با انواع جهان های اجتماعی مواجه هستیم. عناصر فرهنگی تعیین کننده نوع جهان اجتماعی است. یکی از جهان های اجتماعی، جهان اجتماعی دفاع مقدس می باشد که توسط رزمندگان اسلام در جبهه های جنگ تحمیلی ظهور یافت. بهره بردن از آن جهان اجتماعی در جامعه، پس از جنگ بخصوص برای رفع و دفع مسائل اجتماعی، منوط به ترسیم آن جهان اجتماعی در قالب عناصر فرهنگی آن است. در این پژوهش، با مراجعه به منابع اصیل دفاع مقدس و با روش تحلیل محتوای کیفی، مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس، در قالب سه لایه توصیف شده است. لایه اصلی و بنیادی، شامل باورها و اعتقادات عمیق و بنیادین مثل باور به خدا و انسان است. لایه دوم، عبارت از ارزش های حاکم بر آن می باشد که مبتنی بر لایه اول است. مثل عقلانیت، ولایت محوری و... . لایه سوم، کنش های حاکم بر فضای جبهه ها می باشد که مبتنی بر ارزش های حاکم بر آن است. نتیجه اینکه جهان اجتماعی دفاع مقدس، دارای عناصر فرهنگی اصیلی است که مبنای ارزش ها و کنش های حاکم بر جبهه ها بود.
    References: 
    • آباد، معصومه، 1393، من زنده‌ام، تهران، بروج.
    • پارسانیا، حمید و مهدي سلطانی، 1390، «بازخواني جهان‌هاي اجتماعي جامعه‌شناسي پديده‌شناختي بر اساس حكمت متعاليه»، معرفت فرهنگی اجتماعی، سال سوم، ش 1، ص 143-172.
    • پارسانیا، حمید، 1387، «نسبت علم و فرهنگ»، راهبرد فرهنگ، ش 2، ص 51ـ64.
    • ـــــ ، 1391، جهان‌هاي اجتماعي، تهران، کتاب فردا.
    • تقی‌زاده اکبری، علی و همكاران، 1387، عوامل معنوی و فرهنگی دفاع مقدس، قم، زمزم هدایت.
    • جعفری، محمد‌علی (عزیز)، 1392، کالک‌های خاکی، تدوین گل‌علی بابایی و حسین بهزاد، تهران، سوره مهر.
    • جعفریان، رسول، 1387، مقالات تاریخی، قم، دلیل ما.
    • جوادی آملی، عبدالله، 1381، نسبت دین و دنیا، بررسی و نقد نظریه سکولاریسم، قم، اسراء.
    • حرعاملی، محمدبن ‌حسن، 1409ق، وسائل‌الشيعه، قم، مؤسسة آل‌البيت.
    • رجایی، غلامعلی، 1386، لحظه‌های آسمانی (کرامات شهیدان)، تهران، شاهد.
    • شريفي، احمدحسين، 1393، مباني علوم انساني اسلامي، تهران، آفتاب توسعه.
    • طباطبائی، سيدمحمدحسین، بی‌تا، المیزان فی تفسیر القران، قم، جامعه مدرسین.
    • عاکف، سعید، 1386، ساکنان ملک اعظم5؛ منزل امیر عباسی، چ چهارم، مشهد، ملک اعظم.
    • عبدالرحمان، احمد، 1386، عبور از آخرین خاکریز، ترجمة محمدحسین زوار کعبه، چ سوم، تهران، سوره مهر.
    • فهیمی، سیدمهدی، 1375، فرهنگ جبهه؛ یادگار نوشته‌ها، تهران، سروش و فرهنگ گستر.
    • کليني، محمدبن‌ يعقوب، 1429ق، كافي، قم، دارالحديث.
    • گروه فرهنگی شهید ابراهیم هادی، 1392، مصطفی (زندگی‌نامه و خاطراتی از سردار سرلشکر شهید حجت‌‌الاسلام مصطفی ردانی‌پور)، تهران، امینان.
    • گریگوری رایشبرگ و هنریک سایس اندره بگبي، 1390، اخلاق جنگ، ترجمة عبدالرحیم گواهی، تهران، دفتر مطالعات سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه.
    • گلاور، جاناتان، 1392، انسانیت: تاریخ اخلاقی سده بیستم، ترجمة افشین خاکباز، تهران، آگه.
    • مرکز پژوهش‌های فرهنگی، 1368، سفیران نور (درس‌هایی از حماسه‌آفرینان عرصه عشق و ایثار)، تهران، بنیاد شهید.
    • مصباح، محمد‌تقی، 1388، معارف قران (خداشناسی، جهان‌شناسی، انسان‌شناسی)، قم، مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
    • ـــــ ، 1390، آموزش فلسفه، قم، مؤسسة آموزشی و پژوهشی امام خمینی(ره).
    • مطهري، مرتضي، 1370، بیست گفتار، چ هفتم، قم، صدرا.
    • ـــــ ، 1392، جهان‌بینی اسلامی، قم، صدرا.
    • موسوي خمینی، سيدروح‌الله، استفتاءات (نرم‌افزار جامع مجموعه آثار حضرت امام خميني(ره))، تهران مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(ره).
    • مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خميني، 1375، روایت هجران (امام خمینی و آزادگان؛ خاطرات و نامه‌های دوران اسارت آزادگان)، تهران، مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خميني(ره).
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    , Ali akbar. (2026) بررسی مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس. Marifat, 27(2), 63-75

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Ali akbar ."بررسی مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس". Marifat, 27, 2, 2026, 63-75

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    , A.(2026) 'بررسی مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس', Marifat, 27(2), pp. 63-75

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    , A. بررسی مختصات فرهنگی جهان اجتماعی دفاع مقدس. Marifat, 2026; 27(2): 63-75