Marifat, Volume 28, Issue 4, No 259, Year 2026 , Pages 37-44

    Statisticizing and Extracting the Sources of Sadr al-Muta'allihin's Teachings from his Works

    Article Type: 
    Promotional
    Writers:
    Hasan Rahbar / Assistant Professor the Department of Philosophy and Islamic Wisdom University of Sistan and Baluchestan / h_rahbar@theo.usb.ac.ir
    Abstract: 
    Using a descriptive-analytical and desk research method, this paper seeks to find the sources of Sadr al-Muta'allihin's teachings from his works to answer the question that, what were the main sources of his works in three stages of gathering, judging and theorizing. Although Sadr al-Muta'allihin has benefited from various sources, there are disagreements between the researchers in their numbers and types. Nevertheless, the author believes that, based on Sadr al-Muta'allihin's works, eight sources can be named as his main sources, including, the holy Quran, tradition, Greek philosophy, Peripatetic school, Illuminationism, Isfahan school, Ibn 'Arabi's mysticism, theological school, and Ismaili's theological philosophical teachings. Recognizing the sources of the teachings of Sadr al-Muta'allihin increases the quality of the scholars' evaluations toward the views of Sadr al-Muta'allihin in Transcendent Theosophy and the other sources.
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :احصاء و استخراج منابع آموزه‌های صدرالمتألهین از میان آثار او
    Abstract: 
    پژوهش حاضر در پیِ یافتن منابع اصلی آموزه های صدرالمتألهین در میان آثار اوست. نگارنده با روش پژوهش کیفی و توصیفی مبتنی بر مطالعات کتابخانه ای تلاش کرده از لابه لای آثار صدرالمتألهین به این سؤال پاسخ گوید که منابع اصلی وی که از آنها در مقام های سه گانه‌ی گردآوری، داوری و نظریه پردازی بهره برده، کدام است. اگرچه استفاده‌ی صدرالمتألهین از منابع مختلف قطعی است، اما در تعداد و انواع آن بین محققان اختلاف نظرهایی وجود دارد. با وجود این، نگارنده بر این باور است که مبتنی بر بررسی آثار صدرالمتألهین، می توان از هشت منبع به عنوان منابع اصلی او نام برد، که عبارتند از: قرآن و حدیث، فلسفه‌ی یونان، فلسفه‌ی مشاء، فلسفه‌ی اشراق، مکتب اصفهان، عرفان ابن عربی، تفکر کلامی، و آموزه های فلسفی ـ کلامی اسماعیلیه. شناخت صحیح منابع آموزه های صدرالمتألهین به کیفیت و صحت ارزیابی محققان از افکار و نظرات صدرالمتألهین و حکمت متعالیه او می افزاید.
    References: 
    • ابراهیمی دینانی، غلامحسین، 1372، «حکمت متعالیه، در گفت‌وگو با محمداسماعیل صائنی، غلامرضا اعوانی، غلامحسین ابراهیمی دینانی و مهدی دهباشی»، کیهان اندیشه، ش 48.
    • بهمن‌پور، محمدسعید، 1387، اسماعیلیه از گذشته تا حال، چ دوم، تهران، فرهنگ مکتوب.
    • داوری اردکانی، رضا، 1389، ما و تاریخ فلسفة اسلامی، تهران، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی.
    • ذکاوتی قراگزلو، علیرضا، 1386، سیر تاریخی نقد ملاصدرا، تهران، هستی‌نما.
    • سجادی، سیدجعفر، 1379، فرهنگ اصطلاحات فلسفی ملاصدرا، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی.
    • سهرابي‌فر، محمدتقی، 1387، عقل و عشق، مروری بر زندگی و اندیشه ملاصدرای شیرازی، چ سوم، تهران، کانون اندیشه جوان.
    • صدرالمتألهين، 1340، رساله سه اصل، به تصحیح و اهتمام سیدحسین نصر، تهران، دانشگاه علوم معقول و منقول.
    • ـــــ ، 1354، المبدأ و المعاد، تصحیح سیدجلال‌الدین آشتیانی، تهران، انجمن حکمت و فلسفة ایران.
    • ـــــ ، 1360الف، اسرار الآیات، مقدمه و تصحیح محمد خواجوی، تهران، انجمن حکمت و فلسفة ایران.
    • ـــــ ، 1360ب، الشواهدالربوبیه، تصحیح و تعلیق سیدجلال‌الدین آشتیانی، چ دوم، مشهد، مرکز الجامعی للنشر.
    • ـــــ ، 1361، العرشیه، تهران، مولی.
    • ـــــ ، 1363، مفاتیح الغیب، مقدمه و تصحیح محمد خواجوی، تهران، مؤسسة تحقیقات فرهنگی.
    • ـــــ ، 1981، الحکمة المتعالیة فی الاسفار العقلية الاربعة، بیروت، دارالاحیاء التراث.
    • عبودیت، عبدالرسول، 1388، درآمدی بر نظام حکمت صدرایی، چ دوم، تهران، سمت.
    • قراملکی، احدفرامر، 1388، روش‌شناسی فلسفة ملاصدرا، تهران، بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
    • کدیور، محسن، 1372، «اندیشه‌های جدید و ارزش تفکر فلسفی صدرالمتألهین»، کیهان اندیشه، ش 50.
    • كليني،‌ محمدبن يعقوب، 1365، الکافی، تحقیق علی‌اکبر غفاری، تهران، دارالکتب الاسلاميه.
    • گروه مذاهب اسلامی، 1379، اسماعیلیه، قم، مرکز مطالعات و تحقیقات ادیان و مذاهب.
    • ميرداماد، ميرمحمدباقر، 1367، القبسات، به اهتمام مهدی محقق، سیدعلی موسوی بهبهانی، پروفسور ایزوتسو، ابراهیم دیباجی، چ دوم، تهران، دانشگاه تهران.
    • ـــــ‌ ، 1381ـ1385، مصنفات میرداماد، به اهتمام عبدالله زنوزی، تهران، انجمن آثار و مفاخر فرهنگی.
    • نصر، سيدحسين، 1383، تاریخ فلسفة اسلامی، ترجمة جمعی از استادان فلسفه، تهران، حکمت.
    • ـــــ ، 1387، صدرالمتألهین شیرازی و حکمت متعالیه، ترجمة حسین سوزنچی، چ دوم، تهران، دفتر پژوهش و نشر سهروردی.
    • ـــــ و الیور لیمن، 1389، تاریخ فلسفة اسلامی، ترجمة جمعی از مترجمان، چ سوم، تهران، حکمت.
    References: 
    • Gruff, Peters, 2007, Islamic philosophy a-z, Edinburgh, University Press.
    • Leaman, olivar, 2006, the quran، an encyclopedia, Londen and New York، Routledge.
    • Morris, James Winston, 1981, the wisdom of the throne، An Introduction to the Philosophy of Mulla Sadra, Princton University Press Princton New jersy.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Rahbar, Hasan. (2026) Statisticizing and Extracting the Sources of Sadr al-Muta'allihin's Teachings from his Works. Marifat, 28(4), 37-44

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Hasan Rahbar."Statisticizing and Extracting the Sources of Sadr al-Muta'allihin's Teachings from his Works". Marifat, 28, 4, 2026, 37-44

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Rahbar, H.(2026) 'Statisticizing and Extracting the Sources of Sadr al-Muta'allihin's Teachings from his Works', Marifat, 28(4), pp. 37-44

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Rahbar, H. Statisticizing and Extracting the Sources of Sadr al-Muta'allihin's Teachings from his Works. Marifat, 2026; 28(4): 37-44