Marifat, Volume 29, Issue 3, No 270, Year 2026 , Pages 97-104
The Role of Martyr Motahhari’s Book “Anecdotes of Pious Men” and Short Stories of Mahmoud Taymour in the Islamic Awakening of the Two Iranian and Egyptian Revolutions
Article Type:
Promotional
Writers:
✍️ Hamid reza Zohrei / Assistant Professor, Arabic Language and Literature Department, Islamic Azad University, Khorramabad / hamidzohrei@yahoo.com
Sayedeh parvin Javadi
/ PhD student in Persian language and literature Islamic Azad University Khorramabad / parvinjavadi8667@gmail.com
/ PhD student in Persian language and literature Islamic Azad University Khorramabad / parvinjavadi8667@gmail.comAbstract:
Mahmoud Taymour and Morteza Motahhari are among the intellectuals who, in addition to their significant political presence in the two Iranian and Egyptian revolutions, also have a special place in Persian and Arabic literature. The difference between these two thinkers is that, Taymour, who lived in the time of Arab modernity, the time of change in Arab socio-political life, went beyond traditions and wrote stories regarding Muslim superstition; but, contrary to this approach, Motahhari, given the conditions prevailing in Iranian society, abandoned his work “Philosophy and the Method of Realism” and wisely wrote true stories regarding Islam to show that the true face of Islam is not only those superstitions. In this book, Allame martyr Motahhari has presented many Shiite intellectual and principles in the form of stories. Using a documentary-comparative method, this paper studies the structure, content, differences, similarities, as well as the role of short stories of martyr these two thinkers in the formation of the two revolutions in Iran and Egypt.
چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
Title :نقش داستان راستان شهید مطهری و داستانهای کوتاه محمود تیمور در بیداری اسلامی دو انقلاب ایران و مصر
Abstract:
گاهی روزگار درگردش خود به نقطه ای می رسد که حق و باطل در هاله ای ازابهام فرورفته و راه از بیراه گم می شود. در چنین زمانه ای است که روشن فکران دینی و غیردینی دست به قلم می برند تا چراغی بیافروزند در دل تاریکی ها. محمود تیمور و مرتضی مطهری ازجمله روشن فکرانی هستند که علاوه بر حضور سیاسی چشمگیر در دو انقلاب ایران و مصر، در عرصۀ ادب فارسی و عربی نیز خوش درخشیده اند؛ با این تفاوت که یکی از آن دو در عصر نهضت روزگار تجدید زندگی عرب می زیسته؛ و تحول در ساختار زندگی سیاسی ـ اجتماعی عرب، پس از عصر نهضت، سبب شده تا وی از مرز سنت ها عبور کرده، قدم به دنیای تجدد نهاده و داستان هایی واقعی از خرافه پرستی مسلمانان خلق کند؛ و دیگری با توجه به ضروریات جامعۀ ایران و از سرِ درد، نگارش آثاری همتراز «فلسفه و روش رئالیسم» را رها کرده و عالمانه داستان راستانی خلق کند که گویی در مقابل داستان های کوتاهی نوشته شده که به جای نمایاندن چهرۀ واقعی اسلام، فقط و فقط بر دینی آمیخته با خرافه تاخته اند. علامه بزرگ شهید مطهری در این کتاب بسیاری از مبانی فکری و ریشه دار شیعه را در قالب داستان مطرح کرده است. هدف از این پژوهش که به شیوۀ تطبیقی ـ مقایسه ای و به روش کتابخانه ای انجام شده، مقایسۀ تطبیقی ساختار، محتوا، تفاوت ها، شباهت ها و نیز نقش داستان های کوتاه شهید مطهری و تیمور در شکل گیری دو انقلاب ایران و مصر است.
References:
- بعلبکی، منیر، 1980م، دانشنامه المورد، بیروت، دارالعلم للملايین.
- بيار، خباز، 1994م، محمود تيمور و عالم الرواية في مصر، بیروت، دارالمشرق.
- التونجی، محمد، 1999، المعجم الـمفصل فی الأدب، ط. الثانیه، بیروت، دارالکتب العلمیه.
- تیمور، محمود، 1937م، الوثبةالأولی، قاهره، دارالنشر الحدیث.
- ـــــ ، 1957، شمس و لیل، قاهره، مکتبة الآداب مطبعة النموذجیة.
- ـــــ ، 1970، اتـجاهات الأدب العربی فی السنین الـمئة الأخیرة، قاهره، مکتبة الآداب مطبعة النموذجیة.
- ـــــ ، 1973م، الوثبة الاولی، قاهره، دار النشرالحدیث.
- حسین، حمدی، 2007، الشخصیة الروائیة عند محمود تیمور، قاهره، مطابع الهیئة الـمصریة العام.
- حمدو الدقس، فؤاد، 1997م، محمود تیمور، حلب، دارالقلم العربی.
- حمدو الدقس، فؤاد و احمد عبدالله فرهود، 1997، محمود تیمور، حلب، دارالقلم العربی.
- خضر، عباس، 1966م، القصة القصیرة فی مصر، قاهره، الدار القومیة للطباعة و النشر.
- شلش، علی، 1973، «محمود تیمور»، أربع قضایا أدبیة، مجله الجدید، العدد 42، ص 44ـ46.
- ضیف، شوقی، 1971، الأدب العربی المعاصر فی مصر، ط. العاشره، قاهره، دارالمعارف.
- عباسی ولدی، محمدحسین، 1384، افلاکیان زمین، تهران، شاهد.
- مطهری، مرتضی، 1353، انسان کامل، تهران، صدرا.
- ـــــ ، 1396، داستان راستان، تهران، صدرا.
- میرصادقی، جمال و حسین میرصادقی، 1375، داستان و ادبیات، تهران،نگاه.
- ناصری، مهدی و اصغر جلالوند، 1392، «بررسی سبک داستانی محمود تیمور بر پایة نقد رمان شمس و لیل»، ادب عربی، سال پنجم، ش 2، ص 217ـ238.
- الیسوعی، روبرت کامبل، 1996، أعلام الأدب العربی المعاصر، بیروت، المعهد الألمانی للأبحاث الشرقيه.
Cite this article:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
Zohrei , Hamid reza, Javadi, Sayedeh parvin, Mehri , Mohammad.(2026) The Role of Martyr Motahhari’s Book “Anecdotes of Pious Men” and Short Stories of Mahmoud Taymour in the Islamic Awakening of the Two Iranian and Egyptian Revolutions. Marifat, 29(3), 97-104
Hamid reza Zohrei ; Sayedeh parvin Javadi; Mohammad Mehri ."The Role of Martyr Motahhari’s Book “Anecdotes of Pious Men” and Short Stories of Mahmoud Taymour in the Islamic Awakening of the Two Iranian and Egyptian Revolutions". Marifat, 29, 3, 2026, 97-104
Zohrei , H, Javadi, S, Mehri , M.(2026) 'The Role of Martyr Motahhari’s Book “Anecdotes of Pious Men” and Short Stories of Mahmoud Taymour in the Islamic Awakening of the Two Iranian and Egyptian Revolutions', Marifat, 29(3), pp. 97-104
