Marifat, Volume 35, Issue 4, No 327, Year 2027

    آموزش به‌مثابه عمل آزادی: بنیان‌های فلسفیِ تعلیم و تربیت پائولو فریره

    Article Type: 
    Research
    Writers:
    ✍️ Seyyed Mohammad Reza Mir Yousef / استادیار ادیان و عرفان موسسه امام خمینی(ره) / abasehosyen@yahoo.com
    Naser al-Reza Ziyaei-nia / حوزوی سطح 4 حوزه علمیه قم / 17561naser@gmail.com
    2026/09/26 2026/10/03 2027/03/06
    doi Registering DOI...⏳
    چکیده و کلیدواژه فارسی (Persian)
    Title :آموزش به‌مثابه عمل آزادی: بنیان‌های فلسفیِ تعلیم و تربیت پائولو فریره
    Abstract: 
    این مقاله به واکاویِ بنیان‌های فلسفی و معرفت‌شناختیِ اندیشه پائولو فریره با تمرکز بر تز محوریِ «آموزش به‌مثابه عمل آزادی» می‌پردازد. فریره با نقد الگوهای سنتی، تکنوکراتیک و تقلیل‌گرایانه در تعلیم و تربیت که آموزش را به ابزاری برای انضباط‌بخشیِ اجتماعی و انتقال مکانیکیِ دانش «آموزش بانکی» فرومی‌کاهند، رویکردی انتقادی را بر پایه سنتزِ اگزیستانسیالیسم انسان‌گرایانه، پدیدارشناسی و دیالکتیک مارکسیستی بنا می‌نهد. این پژوهش نشان می‌دهد که چگونه فریره ادعای «بی‌طرفیِ ارزشی» در نظام‌های آموزشی را به چالش کشیده و سرشتِ ناگزیر سیاسیِ آموزش را آشکار می‌سازد؛ آموزشی که همواره در دوگانه «اهلی‌سازی و بازتولید سلطه» یا «رهایی‌بخشی و خودآگاهی انتقادی» عمل می‌کند. با تحلیل ساختاریافته مفاهیم محوری نظیر «آموزش مسئله‌آفرین»، «آموزش گفتگو‌محور» و فرایند «آگاهی‌بخشی انتقادی» ، چگونگیِ بازتعریفِ رابطه دیالکتیکی میان معلم، یادگیرنده و واقعیت عینی تبیین می‌گردد. در نهایت، مقاله استدلال می‌کند که بازخوانی فلسفه فریره چارچوبی بدیل برای بازپس‌گیری عاملیت اصیل انسانی در برابر شیءوارگیِ معاصر فراهم آورده و کلاس درس را از بستری برای مصرفِ منفعلانه معرفت، به فضایی برای پراتیک رهایی‌بخش و تحول دموکراتیک اجتماعی ارتقا می‌دهد.
    Keywords: 
    پائولو فریره
    آموزش به‌مثابه عمل آزادی
    آموزش بانکی
    آگاهی‌بخشی انتقادی
    آموزش گفتگو محور
    عاملیت انسانی
    • 11 reads
    Copyright © 2027 The Author(s). This article is published under the Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License.
    Cite this article: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Mir Yousef, Seyyed Mohammad Reza, Ziyaei-nia, Naser al-Reza. (2027) آموزش به‌مثابه عمل آزادی: بنیان‌های فلسفیِ تعلیم و تربیت پائولو فریره. Marifat, 35(4), - https://doi.org/10.22034/marifat.2026.5004456.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Seyyed Mohammad Reza Mir Yousef; Naser al-Reza Ziyaei-nia."آموزش به‌مثابه عمل آزادی: بنیان‌های فلسفیِ تعلیم و تربیت پائولو فریره". Marifat, 35, 4, 2027, -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Mir Yousef, S, Ziyaei-nia, N.(2027) 'آموزش به‌مثابه عمل آزادی: بنیان‌های فلسفیِ تعلیم و تربیت پائولو فریره', Marifat, 35(4), pp. -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    Mir Yousef, S, Ziyaei-nia, N. آموزش به‌مثابه عمل آزادی: بنیان‌های فلسفیِ تعلیم و تربیت پائولو فریره. Marifat, 2027; 35(4): -