تبیین قرآنی الگوهای رفتار اجتماعی در جامعهی دینی؛ ابزاری برای طراحان برنامهی درسی
نوع مقاله:
ترویجی
نویسندگان:
چکیده:
پژوهش حاضر با هدف تبیین قرآنی الگوهای رفتار اجتماعی در جامعهی دینی انجام گرفته، تا ابزاری ارزشمند برای طراحان برنامهی درسی کشور باشد. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی است و به منظور گردآوری داده های لازم، و نیل به اهداف پژوهش، منابع موجود و مرتبط با تحقیق، با شیوه های کیفی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج پژوهش بیانگر آن است که جامعهی دینی جامعه ای است که فرهنگ و روش های رفتاری آن از تعالیم دینی و وحیانی برخاسته باشد و اعضای آن در مواجهه با مقوله دین، تمام ابعاد وجودی خویش اعم از بینشی، گرایشی و کنشی را به کار بندند؛ در این جامعه دلبستگی و شیدایی به دین و ارزش های دینی بر هر دلبستگی دیگر غلبه داشته است، و بنابر آیات قرآن کریم الگوهای رفتار اجتماعی متناسب با آن در پنج محور شامل: رفتارهای فردی مطابق با ضرورت های جمعی، رفتارهای تعاملی با سایران، رفتارهای اقتصادی، رفتارهای سیاسی و رفتارهای مرتبط با ایفای تکالیف اجتماعی، قابل تبیین است.
Article data in English (انگلیسی)
Title:
A Quranic explanation of the Patterns of Social Behavior in the Religious Community; A Tool for Curriculum Designers
Abstract:
Quranic explanation of the patterns of social behavior in the religious community, this research has conducted, to be a valuable tool for curriculum designers in the country. Using a descriptive-analytical method, collecting the necessary data and seeking the research purposes the available and relevant research sources have been analyzed with qualitative methods. The research findings show that religious society is a society whose culture and methods of behavior are based on religious and revelatory teachings and its members apply all their sighted, tendentious and active efforts to religion. In this community, attachment to religion and religious values has overcome any other attachments. According to the Holy Quran, the patterns of social behavior can be explained in five factors, individual behaviors in accordance with collective necessities, interactive behaviors with others, economic behaviors, political behaviors and behaviors associated with social duties.
References:
- Aimin L, Yan C, 2011, "A Case study of Colleg English Curriculum Design Under the social Needs Analysis", Studies in Literature and Language, N. 3, p. 1-5.
- Graham, PW, Kapitzke, C, 2010, Curriculum and religion. In International Encyclopedia of Education, 3rd ed. Elsevier, Oxford, p. 272-276.
- Warren, A, Haynes, N C, 2016, Taking Religion Seriously Across the Curriculum, USA, Association for Supervision & Curriculum Development.
متن کامل مقاله:
سال بیست و هفتم ـ شماره دوازدهم، پیاپی 255
حسن نجفی/ دکترای مطالعات برنامة درسی دانشگاه علامه طباطبائی hnajafih@yahoo.com
مهدی سبحانی نژاد/ دانشیار گروه علوم تربیتی دانشگاه شاهد sobhaninejad@shahed.ac.ir
دریافت: 07/06/97 پذیرش: 19/11/97
چکیده
پژوهش حاضر با هدف تبیین قرآنی الگوهای رفتار اجتماعی در جامعة دینی انجام گرفته، تا ابزاری ارزشمند برای طراحان برنامة درسی کشور باشد. روش پژوهش توصیفی ـ تحلیلی است و به منظور گردآوری داده های لازم، و نیل به اهداف پژوهش، منابع موجود و مرتبط با تحقیق، با شیوه های کیفی مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفته است. نتایج پژوهش بیانگر آن است که جامعة دینی جامعه ای است که فرهنگ و روش های رفتاری آن از تعالیم دینی و وحیانی برخاسته باشد و اعضای آن در مواجهه با مقوله دین، تمام ابعاد وجودی خویش اعم از بینشی، گرایشی و کنشی را به کار بندند؛ در این جامعه دلبستگی و شیدایی به دین و ارزش های دینی بر هر دلبستگی دیگر غلبه داشته است، و بنابر آیات قرآن کریم الگوهای رفتار اجتماعی متناسب با آن در پنج محور شامل: رفتارهای فردی مطابق با ضرورت های جمعی، رفتارهای تعاملی با سایران، رفتارهای اقتصادی، رفتارهای سیاسی و رفتارهای مرتبط با ایفای تکالیف اجتماعی، قابل تبیین است.
کلیدواژه ها: طراحی برنامة درسی، جامعة دینی، رفتار اجتماعی، الگوهای مطلوب.
References:
- رستمی، سمیرا و راضيه شیخالاسلامی، 1397، «بررسی مدل علی رابطه تمایزیافتگی خود و ابعاد رفتار جامعهپسند با واسطهگری هویت اخلاقی»، مطالعات و تحقیقات اجتماعی در ایران، ش26، ص 369-393.
- رهنمایی، احمد، 1396، مبانی ارزشها، تهران، سمت.
- سبحانینژاد، مهدی و زهرا آبنیکی، 1391، «بررسی میزان توجه به مؤلفههای مسئولیتپذیری اجتماعی در محتوای برنامة درسی دوره متوسطه نظری ایران در سال1390ـ1389». اندیشههای نوین تربیتی، ش29، ص 59ـ106.
- شریفی، احمدحسین، 1391، همیشه بهار: اخلاق و سبک زندگی اسلامی، قم، معارف.
- ظهیری، مجید، 1384، «جامعة دینی چیست؟»، پژوهشهای اجتماعی اسلامی، ش 54، ص 71-92.
- عیوضی، محمدرحیم، 1382، «درآمدی بر رویکرد جامعه شناختی دین در حوزة دین پژوهی»، قبسات، ش 27، ص 127-140.
- فخرزارع، حسین، 1393، «جامعه از منظر قرآن»، معارف قرآنی، ش 16، ص 93-122.
- فولادی، محمد، 1392، «سبك زندگى دينى؛ جامعه و انسان دينى»، معرفت، ش 186، ص 51-70.
- قربانزاده، محمد، 1385، مبانی جامعة دینی در قرآن، پایاننامه کارشناسی ارشد، رشته علوم قرآنی و حدیث، مشهد، دانشگاه علوم اسلامی رضوی.
- مروتی، سهراب و همکاران، 1395، «مؤلفههای تربیتی چشمانداز جامعة دینی مبتنی بر قرآن و حدیث»، آموزههای تربیتی در قرآن و حدیث، ش4، ص41-58.
- مسعودی، محمدهاشم، 1389، ماهیت و مبانی کلامی تکلیف، قم، بوستان کتاب.
- مصباح، محمدتقی، 1397، بیانات در دیدار اعضاي جامعه ايماني مشعر، 13/04/1397.
- مطهري، مرتضي، 1375، وحی و نبوت، تهران، صدرا.
- ـــــ ، 1395، مجموعه آثار، تهران، صدرا.
- معرفت، محمدهادی، 1384، «مبانی جامعة دینی از نگاه قرآن و سنت»، اندیشه حوزه، ش 56، ص 71-92.
- معروفی، یحیی و زهرا کرمی، 1392، برنامة درسی معنوی، چیستی و چرایی، در: مجموعه چکیده مقالات چهارمین همایش انجمن فلسفه تعلیم و تربیت ایران: مباني فلسفي تحول در نظام آموزش و پرورش ايران، مشهد، دانشگاه فردوسی.
- مقام معظم رهبری، 1371، بیانات در دیدار زائرین و مجاورین حرم مطهر رضوی، 15/01/1371.
- ملكي، حسن، 1382، دین و برنامة درسی، تهران، انجمن اولیا و مربیان.
- ـــــ ، 1395، برنامهریزی درسی (راهنمای عمل)، تهران، منادی تربیت.
- موسیپور، نعمتاله و فرهاد امیرسرداری، 1384، مبانی برنامة درسی در کتاب علوم تربیتی، تهران، سمت.
- مهرمحمدی، محمود، 1388، مباحث کلاسی درس نظریه های برنامة درسی دوره دکتری، مشهد، دانشگاه فردوسی.
- وبر، ماکس، 1373، اخلاق پروتستان و روح سرمایه داری، ترجمه عبدالکریم رشیدیان و پریسا منوچهری کاشانی، تهران، علمی و فرهنگی.
- همتی، همایون، 1392، «تحليل نقش دين در جامعه»، معرفت ادیان، ش15، ص 7ـ18.
- هیئت تحریریه مؤسسه مکاتباتی اسلامشناسی، 1362، انسان کامل از دیدگاه کییرکگارد، یاسپرس، سارتر، تهران، مؤسسة مطالعاتی اسلامشناسی.
شیوه ارجاع به این مقاله:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
نجفی، حسن، سبحانی نژاد، مهدی. (1397) تبیین قرآنی الگوهای رفتار اجتماعی در جامعهی دینی؛ ابزاری برای طراحان برنامهی درسی. فصلنامه معرفت، 27(12)، 11-23
حسن نجفی؛ مهدی سبحانی نژاد."تبیین قرآنی الگوهای رفتار اجتماعی در جامعهی دینی؛ ابزاری برای طراحان برنامهی درسی". فصلنامه معرفت، 27، 12، 1397، 11-23
نجفی، حسن، سبحانی نژاد، مهدی.(1397) 'تبیین قرآنی الگوهای رفتار اجتماعی در جامعهی دینی؛ ابزاری برای طراحان برنامهی درسی'، فصلنامه معرفت، 27(12), pp. 11-23
