معرفت، سال بیست و هشتم، شماره ششم، پیاپی 261، شهریور 1398، صفحات 21-33

    گونه‌شناسی سیره‌ی امیرمؤمنان علی علیه السلام در مواجهه با خطاهای کارگزاران

    نوع مقاله: 
    ترویجی
    نویسندگان:
    سیدمحمود زارعی / دانش‌پژوه سطح 3 تاریخ و سیره اهل بیت مؤسسه آموزش عالی حوزوی امام رضا (ع)
    چکیده: 
    این پژوهش به روش تحلیلی ـ توصیفی بر آن است که روش امیرمؤمنان علی علیه السلام در مقابل اشتباهات کارگزارانش را تبیین کند. در این راستا به بررسی و دقت در چند نوع خطا از طرف کارگزاران امام، و عکس العمل ایشان در مقابل آنها پرداخته است. بررسی ها نشان می دهد که در مقابل خطای اقتصادی، روش امام قاطعیت و برخورد سخت بوده است. در خطاهای فرهنگی ـ اجتماعی به معنای اشرافی گری نیز سیره امام علیه السلام توبیخ و توصیه به ساده زیستی بوده است؛ در مقابل خطای سیاسی کارگزاران، اگر فرد خاطی به خاطر اشتباه در تشخیص خطا کرده بود، روش امام مدارا و تلاش برای بالا بردن درک کارگزار از سیاست اسلامی بود، اما اگر اشتباه به خاطر سوء نیت و عدم صلاحیت فرد بود، روش امام توبیخ و عزل کارگزار بود. درعین حال، از نظر امام حفظ مصالح حکومت اسلامی و اصول حکم رانی دینی بر همه چیز مقدم بوده است. در مورد خطای نظامی کارگزاران سیره‌ی حضرت توبیخ و تذکر به فرد خاطی و حتی عزل موقت او جهت رسیدن به پیروزی در جنگ بوده است.
    Article data in English (انگلیسی)
    Title: 
    The Typology of Imam Ali's Course Confronting the Agents’ Mistakes
    Abstract: 
    This descriptive-analytical research aims to explain Imam Ali's methods against the mistakes of his agents. In this regard, this article accurately examines several types of mistakes on the part of Imam's agents, and his reaction to them. Studies show that in the face of economic mistakes, the Imam's method was decisive and difficult to deal with. In cultural-social mistakes, i.e. aristocracy, Imam Ali’s choices were reprimand and recommending simple living; against the political mistakes of the agents, if a transgressor had made a mistake because of his ignorance, it was the Imam's way of tolerating and trying to raise the agent's understanding of Islamic politics, but if the mistake was due to malice and incompetence of the person, the method of Imam was reprimand and dismissal of the agent. At the same time, in the Imam's view, preserving the interests of the Islamic state and the principles of religious ruling has been paramount. In the case of military mistakes of the agents, Imam Ali's method was to warn the transgressor and even to temporarily dismiss him to win the war.
    References: 
    متن کامل مقاله: 

     

    References: 
    • نهج‌البلاغه، 1414ق، تحقیق عزیزالله عطاردی، قم، مؤسسه نهج‌البلاغه.
    • ابن ابی‌الحدید معتزلي، عزالدین ابوحامد، 1337، شرح نهج‌البلاغه، تحقیق محمد ابوالفضل ابراهیم، قم، کتابخانه آيت‌الله مرعشي نجفي.
    • ابن‌اثير، عزالدين، 1409ق، أسدالغابة فى معرفة‌الصحابة، بيروت، دارالفكر.
    • ابن‌سعد، محمدبن، 1410ق، الطبقات الكبرى، تحقيق محمد عبدالقادر عطا، بيروت، دارالكتب العلميه.
    • ابن‌فقيه همذانى، احمد‌بن‌ محمد‌بن ‌اسحاق، 1416ق، كتاب البلدان، تحقيق يوسف الهادى، بيروت، عالم الكتب.
    • امین، سیدمحسن، بي‌تا، اعیان‌الشیعة، بیروت، بی‌نا.
    • بحرالعلوم، سیدمهدی، 1405ق، الفوائدالرجاليه، تحقیق محمدصادق بحرالعلوم و حسين بحرالعلوم،‌ تهران، مکتبة الصادق(ع).
    • برقی، احمد‌بن ‌محمد‌بن‌خالد، 1383ق، طبقات الرجال (رجال برقی)، تهران، دانشگاه تهران.
    • بلاذرى، احمد‌بن ‌يحيى، ‌1417ق، جمل من انساب الأشراف، تحقيق سهيل زكار و رياض زركلى، بيروت، دارالفكر.
    • ثقفى كوفى، ابراهيم‌بن ‌محمد، 1353، الغارات، تحقيق جلال‌الدين حسينى ارموى، تهران، انجمن آثار ملى.
    • حسيني عاملی، سیدجعفرمرتضی، 1425ق، ابن‌عباس و اموال البصره، ط. الثانيه، بیروت، المرکز الاسلامی للدراسات.
    • حلی، حسن‌بن ‌يوسف‌بن‌ مطهر، 1381ق، خلاصة‌الأقوال في معرفة‌ أحوال الرجال، ط. الثانيه، نجف اشرف، منشورات المطبعة الحیدریه.
    • خوئی، سیدابوالقاسم، 1372، معجم رجال الحدیث و تفصیل طبقات الرجال، قم، الثقافة الاسلامیة فی العالم.
    • خوئى، سيدابوالقاسم، بي‌تا، المكاسب ـ مصباح الفقاهة، تقریر محمدعلى توحيدى‌، بي‌جا، بي‌نا.
    • دینوری، ابوحنيفه احمد‌بن‌داود، 1368، الأخبار الطوال، تحقيق عبدالمنعم عامر، قم، منشورات الرضى.
    • ذاکری، علی‌اکبر، 1386، سیمای کارگزاران علی‌بن ‌ابیطالب امیرالمؤمنین(ع)، قم، دفتر تبلیغات اسلامی.
    • زبیر‌بن ‌بکار‌بن‌ عبدالله‌بن ‌مصعب، 1416ق، الاخبار الموفقیات، قم، منشورات الشریف الرضی.
    • شوشتری، محمدتقی، 1415ق، قاموس الرجال، چ دوم، قم، انتشارات اسلامی.
    • طبري، محمد‌بن‌جرير، 1967، تاريخ الأمم و الملوك، تحقيق محمد ابوالفضل ابراهيم، ط. الثانية، بيروت، دارالتراث.
    • عسقلانى، احمد‌بن‌على، 1415ق، الإصابة فى تمييز الصحابة، تحقيق عادل احمد عبدالموجود و على محمد معوض، بيروت، دارالكتب العلميه.
    • كشّى، محمدبن عمر، 1490ق، رجال الكشي ـ اختيار معرفة الرجال، تحقیق حسن مصطفوى، مشهد، دانشگاه مشهد‌.
    • گلمکانی، وجیهه، 1396، «نقش کارگزاران امام علی(ع) در تأمین امنیت اقتصادی»، مطالعات تاریخ اسلام، ش 34، ص 131ـ160.
    • مسعودي، علي‌بن حسين، 1409ق، مروج الذهب و معادن الجوهر، تحقيق اسعد داغر، چ دوم، قم، دارالهجره.
    • مغربى، نعمان‌بن ‌محمد، 1385ق، دعائم الإسلام، چ دوم، قم، مؤسسة آل‌آلبيت(ع).
    • مفيد، محمدبن محمدبن نعمان، 1413ق، الأمالی، تحقیق حسین استادولی و علی‌اکبر غفاری، قم، کنگره شیخ مفید.
    • منقرى، نصر‌بن ‌مزاحم، 1382ق، وقعة صفين، تحقيق عبدالسلام محمدهارون، ط. الثانيه، قاهره، المؤسسة العربية الحديثة.
    • نجاشى، احمد‌بن‌علی، 1407ق، رجال نجاشی ـ فهرست أسماء مصنفي الشيعه، تحقیق سیدموسی شبیری زنجانی، قم، انتشارات اسلامى.
    • نجفى، محمدحسن، 1404ق، جواهر الكلام في شرح شرائع الإسلام، تحقیق عباس قوچانى و على آخوندى، چ هفتم، بیروت، دار احياء التراث العربي.
    • يعقوبى، احمد‌بن ابي‌يعقوب‌، بي‌تا، تاريخ اليعقوبى، بيروت، دارصادر.
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    زارعی، سیدمحمود. (1398) گونه‌شناسی سیره‌ی امیرمؤمنان علی علیه السلام در مواجهه با خطاهای کارگزاران. فصلنامه معرفت، 28(6)، 21-33

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    سیدمحمود زارعی."گونه‌شناسی سیره‌ی امیرمؤمنان علی علیه السلام در مواجهه با خطاهای کارگزاران". فصلنامه معرفت، 28، 6، 1398، 21-33

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    زارعی، سیدمحمود.(1398) 'گونه‌شناسی سیره‌ی امیرمؤمنان علی علیه السلام در مواجهه با خطاهای کارگزاران'، فصلنامه معرفت، 28(6), pp. 21-33

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    زارعی، سیدمحمود. گونه‌شناسی سیره‌ی امیرمؤمنان علی علیه السلام در مواجهه با خطاهای کارگزاران. معرفت، 28, 1398؛ 28(6): 21-33