معرفت، سال بیست و نهم، شماره هشتم، پیاپی 275، آبان 1399، صفحات 45-53

    عوامل روان‌شناختی تبدل به دین اسلام؛ براساس منابع اسلامی و آراء اندیشمندان مسلمان

    نوع مقاله: 
    ترویجی
    نویسندگان:
    محمدرضا احمدی محمدآبادی / استادیار گروه روان‌شناسی مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خمینی (ره) / m.r.ahmadi@iki.ac.ir
    محمدناصر سقای بی‌ریا / استادیار گروه روان‌شناسی مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره) / biria1390@gmail.com
    ✍️ محمدسعید نصر اصفهانی / کارشناس ارشد روان‌شناسی مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خمینی (ره) / snasr1907@gmail.com
    چکیده: 
    تبدل در لغت به دگرگونی و تغییر عمیق و در روان شناسی دین به معنای تحول در افکار، باورها و الگوهایی است که تغییراتی وسیع را در زندگی رقم می زند. تبدل در روان شناسی دین ازجمله مهم ترین موضوعات مورد پژوهش در یک قرن اخیر بوده است، به گونه ای که از یافته های آن مطالعات به منظور پیشبرد مقاصد و اهداف دینی برای ترویج آن ادیان نیز مورد استفاده قرار گرفته است. با وجود این تحقیقات براساس آموزه های اسلامی در این پیشینه گسترده تبدل، انجام نشده است. هدف این تحقیق بررسی و تبیین علل روان شناختی در گروش به دین اسلام است. روش انجام این تحقیق توصیفی ـ تحلیلی می باشد. منابع عمومی و اختصاصی مرتبط با تحقیق، بعد از شناسایی، بررسی و مطالعه و با استخراج نکات، درصدد تبیین عوامل روان شناختی در تبدل به دین اسلام خواهیم بود. با مراجعه به منابع مکتوب اندیشمندان اسلامی، به بررسی شواهد، ادله و تحلیل آنها خواهیم پرداخت. با بررسی منابع اسلامی، 14 عامل روان شناختی، شامل سه دسته عوامل مؤثر در فرایند نوکیشی که عبارتند از: ویژگی های شخص گرونده، دعوت کننده و دین اسلام، به دست آمد.
    Article data in English (انگلیسی)
    Title: 
    The Psychological Factors of Converting to Islam; Based on Islamic Sources and the Views of Muslim Thinkers
    Abstract: 
    Literally, conversion means alternation and profound change. In the psychology of religion, it means changes in thoughts, beliefs, and patterns that bring about far-reaching changes in life. In the psychology of religion, conversion has been one of the most important research topics in the last century, and the findings of those studies have been used to promote religious goals and objectives and to spread those religions. However, the studies in the vast history of conversion have not been based on the Islamic teachings. The purpose of this study is to investigate and explain the psychological causes of conversion to Islam. The method of this research is descriptive-analytical. After identifying, reviewing, and extracting the points related to the research from general and specific sources, we have tried to explain the psychological factors in conversion to Islam. We have examined the evidence, arguments, and analysis by referring to the sources written by Islamic thinkers. After examining Islamic sources, fourteen psychological factors have been obtained in three categories of factors effective in the process of conversion: the characteristics of the convert, the inviter, and the religion of Islam.
    References: 
    • Paloutzian Raymond F, Park Crystal L, 2015, Handbook of the Psychology of Religion and Spirituality, Guilford Press.
    • Rambo Lewis & Charles E. Farhadian, 2018, "Responses to Presentations at the American Academy of Religion Annual Meeting Forum on the Oxford Handbook of Religious Conversion", Pastoral Psychol, N. 67, p. 227-234.
    • _____ , 2014, The Oxford Handbook of Religious Conversion, Oxford University Press.
    • Rambo, Lewis, 1993, Understanding Religious Conversion, New Haven, CT, Yale University Press.
    • William K. Tell, Jr., 2006, Bridges Burning: America's Challenge of the 21 Century, New York, Universe Inc.
    References: 
    • نهج‌البلاغه 1414ق، ترجمة محمد دشتی، قم، مؤسسه فرهنگی تحقیقاتی امیرالمؤمنین(ع).
    • احمدپور، اکبر، 1394، «بازخوانی چگونگی تعاملات پیامبر(ص) با غیرمسلمانان»، تاریخ و فرهنگ، سال چهل و هفتم، ش 95، ص 29ـ53.
    • احمدوند، عباس و سعادت غضنفری، 1395، «کاوش و گروش؛ مطالعه موردی زندگی و آثار مراد ویلفرد هوفمان»، سخن تاریخ، سال دهم، ش 23، ص 61ـ76.
    • اسپیلکا، برنارد و ديگران، 1390، روان‌شناسی دین، ترجمة محمد دهقانی، تهران، رشد.
    • آذربایجانی، مسعود، 1387، تهیه و ساخت آزمون جهت‌گیری مذهبی با تکیه بر اسلام، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
    • ـــــ و همكاران، 1395، تجربه دینی در فرهنگ اسلامی، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
    • تمیمی آمدی، عبدالواحدبن محمد، 1366، تصنیف غررالحکم و دررالکلم، قم، دفتر تبلیغات اسلامی.
    • حسین‌زاده، عبدالرضا و ناصر محسنی‌نيا، 1387، «اسلام‌گرایی ایرانیان؛ زمینه‌ها و عوامل»، مطالعات ایرانی، سال هفتم، ش 14، ص 175ـ188.
    • حیدری، مجتبی، 1386، «نظریه‌های روان‌شناختی دین و نقد آن»، معرفت، ش 112، ص 69ـ88.
    • خوانساری، جمال‌الدین، 1366، شرح غررالحکم و دررالکلم، تهران، دانشگاه تهران.
    • سیدبن طاووس، علی‌بن موسی، 1376، الاقبال بالاعمال الحسنه، تحقیق جواد قیومی اصفهانی، قم، دفتر تبلیغات اسلامی.
    • شجاعی، محمدصادق، 1385، دیدگاه‌های روان‌شناختی حضرت آیت الله مصباح یزدی، قم، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني.
    • صدوق، محمدبن علي، 1373، عیون اخبار الرضا، ترجمة حمیدرضا مستفید و علی‌اکبر غفاری، تهران، صدوق.
    • طباطبائي، سيدمحمدحسین، 1378، تفسیر المیزان، ترجمة سيدمحمدباقر موسوي همداني، قم، جامعة مدرسين.
    • عزتی، ابوالفضل، 1374، دیباچه‌ای بر تاریخ فلسفه نشر اسلام، قم، دارالتبلیغ اسلامی.
    • کرمی‌پور، الله‌کرم، 1389، «تحلیل جامعه‌شناختی تغییر کیش (با تأکید بر تغییر کیش از مسیحیت به اسلام)»، اسلام و علوم اجتماعی، سال دوم، ش 3، ص 85ـ114.
    • ـــــ ، 1392، «تغییر دین و تغییر شخصیت»، پژوهش‌های ادیانی، سال اول، ش 2، ص 99ـ116.
    • کلینی، محمدبن یعقوب، 1389، الکافی، تحقیق علی‌اکبر غفاری، قم، دارالکتب الاسلامیه.
    • لوونتال، کیت ام، 1395، درآمدی به روان‌شناسی دین، ترجمة مهدي عيوضي، قم، اديان.
    • محمدی ری‌شهری، محمد، 1386، میزان الحکمه، ترجمة حمیدرضا شیخی، قم، دارالحدیث.
    • مصباح، محمدتقي، 1382، کاوش‌ها و چالش‌ها، تحقیق و نگارش محمدمهدی نادری قمي، قم، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خمینی.
    • ـــــ ، 1390الف، انسان‌سازی در قرآن، تنظیم و تدوین محمود فتحعلی، قم، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خمینی.
    • ـــــ ، 1390ب، به سوی او، تحقيق محمدمهدی نادری قمی، قم، مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خمینی.
    • مطهری، مرتضی، 1389الف، اسلام و مقتضیات زمان، تهران، صدرا.
    • ـــــ ، 1389ب، اسلام و مقتضیات زمان، تهران، صدرا.
    • ـــــ ، 1390الف، انسان و ایمان، تهران، صدرا.
    • ـــــ ، 1390ب، خدمات متقابل اسلام و ایران، تهران، صدرا.
    • ـــــ ، 1390ج، سیری در سیره نبوی، تهران، صدرا.
    • ـــــ ، 1390د، گریز از ایمان و گریز از عمل، تهران، صدرا.
    • موحدی، الهام 1390، ترجمه و تحقیق کتاب شناخت تغییر دین؛ نوشته لوئیس رامبو، پايان‌نامه کارشناسی ارشد، رشته ادیان و عرفان تطبیقی، مشهد، دانشگاه فردوسی مشهد.
    • نصر، حسین، 1383، آرمان‌ها و واقعیت‌های اسلام، ترجمة شهاب‌الدین عباسی، تهران، دفتر پژوهش و نشر سهروردی.
    • نوذری، محمود، 1396، روان‌شناسی تحول دینداری، قم: پژوهشگاه حوزه و دانشگاه.
    • وولف، دیوید ام، 1386، روان‌شناسی دین، ترجمه محمد دهقانی، تهران، رشد.
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    احمدی محمدآبادی، محمدرضا، سقای بی‌ریا، محمدناصر، نصر اصفهانی، محمدسعید.(1399) عوامل روان‌شناختی تبدل به دین اسلام؛ براساس منابع اسلامی و آراء اندیشمندان مسلمان. فصلنامه معرفت، 29(8)، 45-53

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    محمدرضا احمدی محمدآبادی؛ محمدناصر سقای بی‌ریا؛ محمدسعید نصر اصفهانی."عوامل روان‌شناختی تبدل به دین اسلام؛ براساس منابع اسلامی و آراء اندیشمندان مسلمان". فصلنامه معرفت، 29، 8، 1399، 45-53

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    احمدی محمدآبادی، محمدرضا، سقای بی‌ریا، محمدناصر، نصر اصفهانی، محمدسعید.(1399) 'عوامل روان‌شناختی تبدل به دین اسلام؛ براساس منابع اسلامی و آراء اندیشمندان مسلمان'، فصلنامه معرفت، 29(8), pp. 45-53

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    احمدی محمدآبادی، محمدرضا، سقای بی‌ریا، محمدناصر، نصر اصفهانی، محمدسعید. عوامل روان‌شناختی تبدل به دین اسلام؛ براساس منابع اسلامی و آراء اندیشمندان مسلمان. معرفت، 29, 1399؛ 29(8): 45-53