معرفت، سال بیست و هفتم، شماره ششم، پیاپی 249، شهریور 1397، صفحات 69-79

    تقلید کورکورانه؛ آفت دینداری

    نوع مقاله: 
    ترویجی
    نویسندگان:
    حسن آخوندی / دانش‌پژوه دکتری تفسیر جامعه المصطفی العالمیه / amiramin809@gmail.com
    چکیده: 
    زندگی انسان همواره در طول تاریخ با رجوعِ غیرمتخصص به متخصص عجین بوده است؛ چیزی که عقل بدون واسطه به آن حکم می کند. و شرعِ مقدس نیز آن را امضا کرده است. همچنین، بزرگ ترین آفات دینداری تقلید کورکورانه است که مصیبت های بزرگی در طول تاریخ به وجود آورده است. این مقاله به روش تحلیلی ـ توصیفی به بررسی اقسام تقلید و بیان ویژگی های صحیح و ناصحیح آن، با معیار قرآن و روایات می پردازد. از بررسی قرآن و روایات به دست می آید که مقصود از تقلیدِ ممنوع، تنها تقلید کورکورانه از محیط، و عادتِ آباء و اجداد نیست، بلکه تقلید جاهل از عالم و رجوع عامى به فقیه، بر دو قسم است: ممنوع و مشروع. عدم بلوغ فکری، شخصیت زدگی، گذشته نگری و شخصیت گرایی، علاقه شدید به نیاکان و پیشینیان، و تعصب و گروه گرایی، از عوامل و انگیزه های تقلید کورکورانه می باشد.
    Article data in English (انگلیسی)
    Title: 
    Blind Imitation; Blight on Religiosity
    Abstract: 
    Man’s history has always witnessed the reference of a non-specialist to a specialist; it is what wisdom directly orders, and the holy Shari'ah confirms. Also, the greatest blight on religiosity is blind imitation, which has caused great tragedies throughout history. Using a descriptive- analytical method, this paper analyzes the types of imitation and expresses its correct and incorrect characteristics through the Quranic and narrative criteria. It is understood from the Qur'an and narratives that forbidden imitation does not merely mean the blind imitation of the culture and costumes of the ancestors; the imitation of the ignorant from the scholar and the reference of lay people to the jurisprudent are of two kinds: prohibited and legitimate. Intellectual immaturity, blind imitation of the predecessors, retrospection, great interest in ancestors and predecessors, prejudice and group-orientedness are among the factors and motives behind blind imitation.
    References: 
    متن کامل مقاله: 

    سال بیست و هفتم ـ شماره 249 (ویژة ادیان)

    حسن آخوندی / دانش پژوه دکتری تفسیر جامعه المصطفی العالمیه    amiramin809@gmail.com
    دریافت: 9/12/96                    پذیرش: 17/4/97
    چکیده
    زندگی انسان همواره در طول تاریخ با رجوعِ غیرمتخصص به متخصص عجین بوده است؛ چیزی که عقل بدون واسطه به آن حکم می کند. و شرعِ مقدس نیز آن را امضا کرده است. همچنین، بزرگ ترین آفات دینداری تقلید کورکورانه است که مصیبت های بزرگی در طول تاریخ به وجود آورده است. این مقاله به روش تحلیلی ـ توصیفی به بررسی اقسام تقلید و بیان ویژگی های صحیح و ناصحیح آن، با معیار قرآن و روایات می پردازد. از بررسی قرآن و روایات به دست می آید که مقصود از تقلیدِ ممنوع، تنها تقلید کورکورانه از محیط، و عادتِ آباء و اجداد نیست، بلکه تقلید جاهل از عالم و رجوع عامى به فقیه، بر دو قسم است: ممنوع و مشروع. عدم بلوغ فکری، شخصیت زدگی، گذشته نگری و شخصیت گرایی، علاقه شدید به نیاکان و پیشینیان، و تعصب و گروه گرایی، از عوامل و انگیزه های تقلید کورکورانه می باشد.
    کلیدواژه ها: قرآن، تقلید کورکورانه، دین، آفت دینداری.

     

    References: 
    • نهج‌البلاغه، 1414ق، تصحيح صبحي صالح، قم، هجرت.
    • نهج‌البلاغه، 1379، ترجمة محمد دشتی، چ دوم، قم، مشهور.
    • ‏صحيفة سجاديه، 1376، قم، الهادی.
    • ابن‌اثير جزري، مبارك‌بن محمد، 1367، النهاية في غريب الحديث و الأثر، چ چهارم، قم، اسماعيليان.
    • ابن‌شعبه حرانى، حسن‌بن على، 1404ق، تحف العقول، قم، جامعه مدرسين.
    • ابن‌منظور، محمدبن مكرم‏، 1414ق، لسان العرب، تحقيق جمال‌الدين ميردامادى، بیروت، دارالفكر.
    • امامى، محمدجعفر و محمدرضا آشتیانى، 1379، ترجمه و شرح نهج‏البلاغه، چ دوازدهم، قم، مدرسه امام على‌بن ابیطالب.
    • پاينده، ابوالقاسم، 1382، نهج‌الفصاحه، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامي.
    • ‏حجازى، فخرالدين و ديگران، 1364، كاوشى‏ در نهج‏البلاغه (مقالات ‏كنگره ‏سوم)، قم، بنياد نهج‏البلاغه.
    • حرعاملى، محمدبن حسن، 1409ق، وسائل‌الشيعه، قم،‏ مؤسسة آل‌البيت.
    • راغب اصفهانى، حسين‌بن محمد، 1412ق‏، مفردات، بيروت، دارالقلم.
    • طباطبائي، سيدمحمدحسين، 1374، الميزان في تفسير القرآن، ترجمة سيدمحمدباقر موسوي همداني، چ پنجم، قم، جامعة مدرسين.
    • طبرسی، احمدبن على، 1360، الاحتجاج ، تهران، دفتر نشر فرهنگ اسلامي.
    • طبرسي، فضل‌بن حسن، 1372، مجمع‌البيان، تهران، فراهاني.
    • طريحي، فخرالدين، 1375، مجمع‌البحرين‏، تحقيق احمد حسينى اشكورى، چ سوم، تهران،‏ مرتضوى.
    • فيومى، احمدبن محمد، 1414ق، المصباح المنير، قم‏، دارالهجره.
    • قرائتي، محسن، 1384، تفسیر نور، چ چهاردهم، تهران، مرکز فرهنگی درس‌هایی از قرآن.
    • مجلسى، محمدباقر، 1403ق، بحارالانوار، چ دوم، بيروت، دار احياء التراث العربي.
    • مسعودی، علي‌بن حسین، 1360، مروج‌الذهب و معادن‌الجوهر، ترجمة ابوالقاسم پاینده، چ دوم، تهران، بنگاه ترجمه و نشر کتاب.
    • مطهری، مرتضی، 1372، مجموعه آثار، چ دوم، تهران، صدرا.
    • مفيد، محمد‌بن محمد‌بن نعمان، 1413ق، الأمالي، تصحيح حسين استادولى و علي‌اكبر غفاري، قم، کنگره شیخ مفید.
    • مکارم شیرازی، ناصر، 1374، تفسير نمونه، تهران، دارالكتب الاسلاميه.
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    آخوندی، حسن. (1397) تقلید کورکورانه؛ آفت دینداری. فصلنامه معرفت، 27(6)، 69-79

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    حسن آخوندی."تقلید کورکورانه؛ آفت دینداری". فصلنامه معرفت، 27، 6، 1397، 69-79

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    آخوندی، حسن.(1397) 'تقلید کورکورانه؛ آفت دینداری'، فصلنامه معرفت، 27(6), pp. 69-79

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    آخوندی، حسن. تقلید کورکورانه؛ آفت دینداری. معرفت، 27, 1397؛ 27(6): 69-79