پیامبران الهی، خاستگاه اصلی فلسفه
نوع مقاله:
ترویجی
نویسندگان:
✍️ حمید محسنی
/ دانشجوي دكتري حكمت متعاليه مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) / h.mohseni1297@mailfa.com
/ دانشجوي دكتري حكمت متعاليه مؤسسه آموزشي و پژوهشي امام خميني(ره) / h.mohseni1297@mailfa.comچکیده:
در این مقاله می خواهیم اثبات کنیم که پیامبران الهی، بخصوص حضرت ادریس، اولین کسانی هستند که به مباحث عقلی و استدلالی در مورد حقایق عالم پرداخته اند و آنها خاستگاه اصلی تفکرات عقلانی و فلسفی هستند و اینکه برخی مورخان فلسفه، طالس ایونی و به تبع آن، فلاسفهی یونانی را خاستگاه تفکرات عقلانی و فلسفی معرفی می کنند، صحیح نیست. روش ما در این تحقیق، توصیفی ـ تبیینی است. در این مقاله، نخست اقوال و دیدگاه های اندیشمندان و فیلسوفان مسلمان را در این زمینه مطرح می کنیم. پس از آن، آیات و روایاتی را که می توانند مؤید این دیدگاه باشند، بیان خواهیم کرد. در نهایت، دیدگاه برخی مورخان و فلاسفهی غربی را دربارهی خاستگاه فلسفه بررسی می کنیم، که برخی از آنها منصافانه پذیرفته اند فلسفه خاستگاه شرقی دارد. اهداف مقاله ارائه پاسخ به برخی منتقدان مسلمان فلسفه می باشد که به دلیل خاستگاه یونانی و غیراسلامی فلسفه با آن به مخالفت پرداخته اند و پاسخ مناسب به برخی مورخان غربی فلسفه است که منکر وجود مباحث عقلی و فلسفی پیش از یونانیان شده اند.
Article data in English (انگلیسی)
Title:
Divine Prophets, the Main Origin of Philosophy
Abstract:
This paper seeks to prove that divine prophets, especially prophet Idris, are the first to address rational and discursive discussions about the realities of the universe. It shows that the prophets are the main origin of rational and philosophical thinking, and that some philosophy historians introduce Thales Ionia and, therefore, Greek philosophers as the origin of rational and philosophical thinking are not true. The research method is descriptive -explanatory. In this study, we first discuss the statements and views of Muslim scholars and philosophers in this field. After that, we state the verses and narrations that can support this view. Finally, we examine the viewpoints of some western historians and philosophers about the origin of philosophy, some of whom have fairly accepted that philosophy has its origin in the East. The aims of the paper are to answer some of the Muslim critics of philosophy, who opposed philosophy due to its Greek and non-Islamic origin, and to appropriately respond to some western philosophers who denied the existence of intellectual and philosophical discussions before the Greeks.
References:
متن کامل مقاله:
سال بیست و هفتم ـ شماره 250 (ویژة فلسفه)
حمید محسنی / دانشجوی دکتری حکمت متعالیه مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره h.mohseni1297@mailfa.com
اکبر میرسپاه / استادیار مؤسسه آموزشی و پژوهشی امام خمینی ره mirsepah@qabas.net
دریافت: 26/1/97 پذیرش: 11/6/97
چکیده
در این مقاله می خواهیم اثبات کنیم که پیامبران الهی، بخصوص حضرت ادریس، اولین کسانی هستند که به مباحث عقلی و استدلالی در مورد حقایق عالم پرداخته اند و آنها خاستگاه اصلی تفکرات عقلانی و فلسفی هستند و اینکه برخی مورخان فلسفه، طالس ایونی و به تبع آن، فلاسفة یونانی را خاستگاه تفکرات عقلانی و فلسفی معرفی می کنند، صحیح نیست. روش ما در این تحقیق، توصیفی ـ تبیینی است. در این مقاله، نخست اقوال و دیدگاه های اندیشمندان و فیلسوفان مسلمان را در این زمینه مطرح می کنیم. پس از آن، آیات و روایاتی را که می توانند مؤید این دیدگاه باشند، بیان خواهیم کرد. در نهایت، دیدگاه برخی مورخان و فلاسفة غربی را دربارة خاستگاه فلسفه بررسی می کنیم، که برخی از آنها منصافانه پذیرفته اند فلسفه خاستگاه شرقی دارد. اهداف مقاله ارائه پاسخ به برخی منتقدان مسلمان فلسفه می باشد که به دلیل خاستگاه یونانی و غیراسلامی فلسفه با آن به مخالفت پرداخته اند و پاسخ مناسب به برخی مورخان غربی فلسفه است که منکر وجود مباحث عقلی و فلسفی پیش از یونانیان شده اند.
کلید واژه ها: خاستگاه، فلسفه، حکمت، یونان، طالس، پیامبران، ادریس.
References:
- ابنجلجل، سليمانبن حسان، 1955م، طبقات الأطباء و الحكماء، قاهره، المعهد العلمي الفرنسي للآثار الشرقيه.
- ابنطاووس، علىبن موسى، 1368ق، فرج المهموم في معرفة نهج الحلال من علم النجوم (تاريخ علماء النجوم)، قم، دارالذخائر.
- ابنكثير دمشقی، اسماعيلبن عمر، بیتا، البداية و النهاية، بیروت، دارالکفر.
- ارسطو، 1377، متافیزیک (مابعدالطبیعه) ارسطو، ترجمة شرفالدین خراسانی، تهران، حکمت.
- اميري، رضا، 1388، «هویت هرمس مؤسس جاودان خرد»، جادوان خرد، ش 4، ص 5ـ35.
- بریه، امیل، 1374، تاریخ فلسفه، ترجمة علیمراد داودی، چ دوم، تهران، مرکز نشر دانشگاهی.
- جزری، ابناثیر، 1385ق، الكامل في التاريخ، بیروت، دار الصادر.
- جمعی از نویسندگان، 1383، تاریخ فلسفه اسلامی، زیرنظر سیدحسن نصر و الیور لیمن، ترجمة جمعی از استادان فلسفه، تهران، حکمت.
- خامنهای، سیدمحمد، 1380، سیر حکمت در ایران و جهان، تهران، بنیاد حکمت اسلامی صدرا.
- دورانت، ویل، 1370، تاریخ تمدن، ترجمة احمد آرام و دیگران، چ سوم، تهران، انقلاب اسلامی.
- دهخدا، علياکبر، 1372، لغتنامة دهخدا، تهران، دانشگاه تهران.
- راغب اصفهانى، حسينبن محمد، 1412ق، مفردات ألفاظ القرآن، بيروت، دارالقلم.
- سهروردی، شهابالدین، 1373، حكمة الاشراق، تصحیح هانری کربن، چ دوم، تهران، مؤسسة مطالعات و تحقيقات فرهنگى.
- شهرزورى، محمدبن محمود، بیتا، تاريخ الحكماء قبل ظهور الإسلام و بعده «نزهة الأرواح و روضة الأفراح»، پاریس، دار بيبليون.
- صدرالمتألیهن، 1378، رسالة فی الحدوث، تحقيق و تصحیح سيدحسين موسويان، تهران، بنياد حكمت اسلامى صدرا.
- صدوق، محمدبن علي، بیتا، علل الشرائع، قم، داوری.
- ـــــ ، 1362، الخصال، قم، جامعه مدرسین.
- طباطبائى، سيدمحمدحسين، 1417ق، الميزان فى تفسير القرآن، چ پنجم، قم، جامعة مدرسین.
- طبرسی، احمدبن علی، 1403ق، الإحتجاج على أهل اللجاج، تحقيق محمدباقر خرسان، مشهد، مرتضی.
- قمى مشهدى، محمدبن محمدرضا، 1368، تفسير كنز الدقائق و بحر الغرائب، تحقیق حسين درگاهى، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامى.
- قمى، علىبن ابراهيم، 1367، تفسير قمى، تحقیق سيدطيب موسوى جزايرى، چ چهارم، قم، دارالکتاب.
- کاپلستون، فردریک چارلز، 1375، تاریخ فلسفه، ترجمة مترجمان، تهران، سروش و علمی و فرهنگی.
- کلینی، محمدبن یعقوب، 1407ق، كافي، تحقيق و تصحيح علیاکبر غفاری و محمد آخوندی، چ چهارم، تهران، دارالكتب الإسلاميه.
- كرمي، طبیه، 1396، «سرچشمه حکمت: پژوهشی در نسبت آغاثاذیمون با هرمس، ابوالحکما»، جاویدان خرد، ش 31، ص143ـ158.
- گاتری، دبیلو.کی. سی، 1375، تاریخ فلسفهی یونان، ترجمة مهدی قوامصفری، تهران، فکر روز.
- لائرتیوس، دیوگنس، 1387، فیلسوفان یونان، ترجمة بهراد رحمانی، تهران، نشر مرکز.
- مجلسی، محمدتقی، بیتا، لوامع صاحبقرانی، چ دوم، قم، اسماعیلیان.
- مجلسى، محمدباقر، 1403ق، بحارالانوار، تحقیق جمعی از محققان، چ دوم، بیروت، دار إحياء التراث العربي.
- مجموعه نویسندگان، 1390، تاریخ فلسفة راتلج، ترجمة حسن مرتضوی، تهران، چشمه.
- مصباح، محمدتقی، 1388، آموزش فلسفه، چ نهم، تهران، بینالملل.
- مطهری، مرتضی، 1380، مجموعه آثار، چ هشتم، تهران، صدرا.
- نصر، سیدحسین، 1382، جاودان خرد: مجموعه مقالات دکترسید حسین نصر، تحقیق حسن حسینی، تهران، سروش.
- یعقوبی، احمدبن ابییعقوب، بیتا، تاريخ اليعقوبى، بيروت، دار صادر.
شیوه ارجاع به این مقاله:
RIS
Mendeley
BibTeX
APA
MLA
HARVARD
VANCOUVER
محسنی، حمید، میرسپاه، اکبر. (1397) پیامبران الهی، خاستگاه اصلی فلسفه. فصلنامه معرفت، 27(7)، 15-26
حمید محسنی؛ اکبر میرسپاه."پیامبران الهی، خاستگاه اصلی فلسفه". فصلنامه معرفت، 27، 7، 1397، 15-26
محسنی، حمید، میرسپاه، اکبر.(1397) 'پیامبران الهی، خاستگاه اصلی فلسفه'، فصلنامه معرفت، 27(7), pp. 15-26
